Με κινητήριες δυνάμεις τη γήρανση του πληθυσμού, την αύξηση των χρόνιων νοσημάτων και τις ολοένα μεγαλύτερες προσδοκίες των καταναλωτών για την προληπτική φροντίδα της υγείας, η αγορά της μακροζωίας εισέρχεται σε μια νέα φάση ανάπτυξης. Βασικός παράγοντας αυτής της εξέλιξης είναι η διαχρονική απόκλιση μεταξύ του προσδόκιμου ζωής και του προσδόκιμου υγιούς ζωής, η οποία ενισχύει τη ζήτηση για λύσεις που μπορούν να αξιολογούν, να διατηρούν και να βελτιστοποιούν το κεφάλαιο υγείας σε βάθος χρόνου.
Έξι τομείς διαμορφώνουν το οικοσύστημα της μακροζωίας
Η αγορά της μακροζωίας, αν και ιδιαίτερα κατακερματισμένη, οργανώνεται και αναπτύσσεται με ταχείς ρυθμούς. Στο σημείο συνάντησης της υγείας, της ομορφιάς, της ευεξίας, της τεχνολογίας και της πολυτελούς παροχής υπηρεσιών, προσελκύει τόσο νεοφυείς επιχειρήσεις προηγμένης τεχνολογίας (deeptech startups) όσο και μεγάλους επιχειρηματικούς ομίλους.
Η προληπτική ιατρική ενισχύεται μέσα από εξειδικευμένους ελέγχους μακροζωίας, με στόχο την προαγωγή της υγιούς γήρανσης. Παράλληλα, οι φορητές συσκευές τεχνολογίας (wearables) και οι τεχνολογίες που απευθύνονται στις ανάγκες της γήρανσης (AgeTech) επιτρέπουν την παρακολούθηση διαφόρων παραμέτρων υγείας, όπως η ποιότητα του ύπνου, τα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα και η μεταβλητότητα του καρδιακού ρυθμού.
Την ίδια στιγμή, αυξάνονται οι εξειδικευμένες κλινικές και τα πολυτελή κέντρα ευεξίας που προσφέρουν ολοκληρωμένα προγράμματα υγείας και μακροζωίας. Οι επιστήμες της γήρανσης (γεροεπιστήμες) και η βιοτεχνολογία διερευνούν πρωτοποριακές προσεγγίσεις, όπως οι γεροντολυτικές ουσίες (senolytics), ο επιγενετικός επαναπρογραμματισμός, η γονιδιακή επεξεργασία και η τεχνητή νοημοσύνη.
Στον χώρο του φαρμακείου, δύο κατηγορίες παρουσιάζουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον: τα συμπληρώματα διατροφής και τα δερμοκαλλυντικά.
Τα συμπληρώματα διατροφής ενσωματώνουν πλέον στην επικοινωνία τους την υπόσχεση της ενίσχυσης του προσδόκιμου υγιούς ζωής, εστιάζοντας στην κυτταρική, μεταβολική, αρθρική και γνωστική υγεία. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον συγκεντρώνουν συγκεκριμένα συστατικά, όπως το κολλαγόνο, το NAD+ και οι πρόδρομες ουσίες του, η ρεσβερατρόλη και τα αντιοξειδωτικά, παρότι η αποτελεσματικότητά τους ως προς τη μακροζωία δεν έχει τεκμηριωθεί επαρκώς στον άνθρωπο.
Το φαρμακείο καλείται να καθοδηγήσει τους καταναλωτές προς μια πιο εξατομικευμένη διατροφική προσέγγιση, με στοχευμένη χρήση συμπληρωμάτων διατροφής, όπου αυτή ενδείκνυται και υποστηρίζεται από επιστημονικά δεδομένα.
Στον τομέα των δερμοκαλλυντικών, η επιστημονική προσέγγιση του φαρμακείου αποτελεί σημαντικό πλεονέκτημα για τη μετάβαση από την παραδοσιακή αντιγήρανση (anti-aging) στη φιλοσοφία της υγιούς γήρανσης (pro-aging) και στις προσεγγίσεις που επικεντρώνονται στην αντιμετώπιση των σημαδιών της γήρανσης (reverse aging), με έμφαση στην αποκατάσταση και την αναγέννηση.
Η ζήτηση στρέφεται πλέον σε προϊόντα περιποίησης που στοχεύουν στους υποκείμενους βιολογικούς μηχανισμούς της γήρανσης, αναδεικνύοντας τη δερμοκαλλυντική φροντίδα σε σημαντικό πεδίο υποστήριξης της υγιούς γήρανσης του δέρματος.
Η βιολογική ηλικία ως νέο σημείο αναφοράς
Σε ευρύτερο επίπεδο, η δυναμική της αγοράς της μακροζωίας στηρίζεται σε δύο σημαντικές αλλαγές.
Η πρώτη είναι επιστημονική, με την πρόοδο στις γεροεπιστήμες, την επιγενετική και τη μελέτη των βιοδεικτών της γήρανσης.
Η δεύτερη είναι τεχνολογική, με την ταχεία ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης και εργαλείων που επιτρέπουν τη συγκέντρωση και ανάλυση βιολογικών, συμπεριφορικών και κλινικών δεδομένων.
Έτσι, η βιολογική ηλικία αναδεικνύεται σε ένα νέο, υπό διερεύνηση, σημείο αναφοράς για τον σχεδιασμό στρατηγικών πρόληψης, τη βελτιστοποίηση της σωματικής και πνευματικής απόδοσης και την εξατομικευμένη καθοδήγηση των ατόμων.
Ωστόσο, οι σημαντικές προοπτικές της αγοράς συνοδεύονται και από προκλήσεις: ανομοιογένεια ως προς το επίπεδο επιστημονικής τεκμηρίωσης, ασάφειες στο κανονιστικό πλαίσιο και κίνδυνος υπερβολικών υποσχέσεων σχετικά με την αποτελεσματικότητα προϊόντων και υπηρεσιών.
Σε αυτό το περιβάλλον, η δημιουργία πραγματικής αξίας δεν θα εξαρτηθεί μόνο από την καινοτομία, αλλά εξίσου από την επιστημονική αξιοπιστία και την ικανότητα των επιχειρήσεων να οικοδομήσουν μια ισχυρή και βιώσιμη παρουσία σε αυτή την ταχέως αναπτυσσόμενη αγορά.
Τι είναι το Biohacking;
Το biohacking αξιοποιεί τις νέες τεχνολογίες για την παρακολούθηση διαφόρων παραμέτρων της σωματικής υγείας και προτείνει την υιοθέτηση εξατομικευμένων προγραμμάτων και καθημερινών πρακτικών, γνωστών ως «biohacks».
Στόχος του είναι η μετάβαση από τη διατήρηση μιας καλής κατάστασης υγείας στη βελτιστοποίηση των ατομικών σωματικών και πνευματικών δυνατοτήτων.
Τα πιθανά οφέλη που αποδίδονται στο biohacking, ανάλογα με τις πρακτικές που εφαρμόζονται και το επίπεδο επιστημονικής τεκμηρίωσής τους, είναι:
- Μεγαλύτερη διάρκεια ζωής με καλή υγεία, συμβάλλοντας στη μακροζωία.
- Αύξηση της ενέργειας και βελτίωση της συγκέντρωσης.
- Βελτιστοποίηση της φυσικής κατάστασης.
- Μείωση του στρες.
- Εξατομίκευση του τρόπου ζωής σύμφωνα με τις προσωπικές ανάγκες.
- Ενίσχυση της αυτοπεποίθησης και της συνολικής ευεξίας.
Πόπη Χαραμή, Φαρμακοποιός, Αρχισυντάκτρια PHARMACY management ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
