Με τον όρο polypharmacy εννοούμε τις περιπτώσεις των ασθενών, που λαμβάνουν ταυτόχρονα πολλαπλές φαρμακευτικές αγωγές. Σε μία εποχή που ο πληθυσμός ζει περισσότερο κι άρα γηράσκει, όλο και περισσότεροι ασθενείς πάσχουν από χρόνια νοσήματα με αποτέλεσμα να έχουν στην καθημερινότητά τους διαφορετικά φάρμακα.
Αυτή η περίπτωση λοιπόν απαιτεί ιδιαίτερη μεταχείριση, την κατάλληλη γνώση, εμπειρία και φυσικά, εξατομίκευση.
Polypharmacy: Πότε μιλάμε για πολυφαρμακία
Πολυφαρμακία έχουμε όταν υπάρχει ταυτόχρονη λήψη πέντε ή περισσότερων φαρμάκων από έναν ασθενή. Ωστόσο, το ζήτημα δεν αφορά μόνο στον αριθμό των φαρμάκων, αλλά κυρίως το κατά πόσο όλα είναι απαραίτητα, ασφαλή και κατάλληλα για τον συγκεκριμένο ασθενή.
Η πολυφαρμακία είναι συχνή σε ηλικιωμένους, άτομα με σακχαρώδη διαβήτη, καρδιαγγειακά νοσήματα, υπέρταση, χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια και άλλες χρόνιες παθήσεις.
Polypharmacy: Γιατί χρήζει προσοχής
Η λήψη πολλών φαρμάκων αυξάνει την πιθανότητα:
- φαρμακευτικών αλληλεπιδράσεων
- ανεπιθύμητων ενεργειών
- διπλής θεραπείας με παρόμοια φάρμακα
- λαθών στη λήψη της αγωγής
- μειωμένης συμμόρφωσης του ασθενούς
- νοσηλειών που σχετίζονται με τη φαρμακευτική αγωγή
Για τον λόγο αυτό, η σωστή αξιολόγηση της συνολικής αγωγής αποτελεί βασικό στοιχείο της φαρμακευτικής φροντίδας. Ο φαρμακοποιός λοιπόν, είναι συχνά ο πρώτος επαγγελματίας υγείας που μπορεί να εντοπίσει πιθανούς κινδύνους.
Ένας έμπειρος φαρμακοποιός με βαθιά γνώση και συνεχή εκπαίδευση, μπορεί να εντοπίσει πιθανές αλληλεπιδράσεις, να αναγνωρίσει περιττές ή διπλές θεραπείες, να συμβουλεύσει τον ασθενή για τη σωστή λήψη των φαρμάκων και φυσικά να τον βοηθήσει στη συμμόρφωσή του, να επικοινωνήσει με τον θεράποντα ιατρό όταν απαιτείται.
Η πολυφαρμακία δεν είναι απλώς ένα θεωρητικό θέμα. Είναι μια καθημερινή πρόκληση που επηρεάζει άμεσα την ασφάλεια και την ποιότητα ζωής των ασθενών. Αντίστοιχα η αξιολόγηση της πολυφαρμακίας δεν είναι μια απλή διαδικασία. Απαιτεί γνώσεις κλινικής φαρμακευτικής, κατανόηση των θεραπευτικών πρωτοκόλλων και εξοικείωση με εργαλεία αξιολόγησης, όπως οι λίστες Beers και τα κριτήρια STOPP/START, που χρησιμοποιούνται διεθνώς για την αναγνώριση δυνητικά ακατάλληλων φαρμάκων, ιδιαίτερα στους ηλικιωμένους.
Ένα εξειδικευμένο σεμινάριο μπορεί να βοηθήσει τον φαρμακοποιό να αξιολογεί ολοκληρωμένα τη φαρμακευτική αγωγή, να αναγνωρίζει έγκαιρα πιθανούς κινδύνους, να διαχειρίζεται πραγματικά κλινικά περιστατικά, να βελτιώνει την επικοινωνία του φαρμακείου και φαρμακοποιού με τον ασθενή και τον ιατρό και να εφαρμόζει σύγχρονες κατευθυντήριες οδηγίες στην καθημερινή πράξη.
