Μία σημαντική συμφωνία για το μέλλον της φαρμακευτικής πολιτικής στην Ευρώπη επιτεύχθηκε στο πλαίσιο της Κυπριακής Προεδρίας του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, μετά την προκαταρκτική συμφωνία με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο για τον νέο Κανονισμό περί Κρίσιμων Φαρμάκων (Critical Medicines Act).
Η συμφωνία επήλθε ύστερα από πολύωρες και απαιτητικές διαπραγματεύσεις που ξεπέρασαν τις 12 ώρες και θεωρείται κομβικής σημασίας για την ενίσχυση της στρατηγικής αυτονομίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης στον τομέα της υγείας και της φαρμακευτικής επάρκειας.
Στόχος η μείωση της εξάρτησης από τρίτες χώρες
Ο νέος κανονισμός φιλοδοξεί να περιορίσει την εξάρτηση της Ευρώπης από χώρες όπως η Ινδία και η Κίνα για την παραγωγή κρίσιμων φαρμάκων και δραστικών ουσιών, ενισχύοντας παράλληλα τη φαρμακευτική παραγωγή εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η πανδημία της Covid-19 ανέδειξε με έντονο τρόπο τις αδυναμίες της ευρωπαϊκής εφοδιαστικής αλυσίδας, καθώς οι ελλείψεις σε βασικά φάρμακα και αντιβιοτικά αποκάλυψαν την υπερβολική εξάρτηση από περιορισμένα παραγωγικά κέντρα εκτός Ευρώπης.
Μέσα από το νέο πλαίσιο, η ΕΕ επιδιώκει να δημιουργήσει ένα πιο ανθεκτικό και αυτάρκες μοντέλο φαρμακευτικής πολιτικής, με μεγαλύτερη ασφάλεια εφοδιασμού για τα κράτη-μέλη και τους ασθενείς.
Νέα κριτήρια στις προμήθειες φαρμάκων
Μία από τις βασικές αλλαγές που εισάγει ο νέος Κανονισμός αφορά τις δημόσιες συμβάσεις προμήθειας φαρμάκων. Στο εξής, οι διαγωνισμοί δεν θα βασίζονται αποκλειστικά στη χαμηλότερη τιμή, αλλά θα λαμβάνουν υπόψη και την ασφάλεια του εφοδιασμού, δίνοντας τη δυνατότητα προτεραιότητας σε φάρμακα που παράγονται εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Μέσω ειδικών κινήτρων, θα ευνοούνται προϊόντα με υψηλότερο ποσοστό ευρωπαϊκής παραγωγής, με στόχο τη σταδιακή ενίσχυση της φαρμακοβιομηχανίας στην Ευρώπη.
Δημιουργία στρατηγικών βιομηχανικών έργων
Ο Κανονισμός προβλέπει επίσης τη δημιουργία «στρατηγικών βιομηχανικών έργων» που θα αφορούν:
- την ανάπτυξη νέων μονάδων παραγωγής
- τον εκσυγχρονισμό υφιστάμενων εγκαταστάσεων
- καθώς και την επέκταση της παραγωγής κρίσιμων φαρμάκων και δραστικών ουσιών στην ΕΕ
Τα έργα αυτά θα μπορούν να λαμβάνουν κρατική και ευρωπαϊκή χρηματοδοτική στήριξη, εφόσον συμβάλλουν στην ενίσχυση της ευρωπαϊκής φαρμακευτικής επάρκειας.
Ενισχύονται οι κοινές προμήθειες μεταξύ κρατών-μελών
Ιδιαίτερη σημασία δίνεται και στον μηχανισμό κοινών προμηθειών μεταξύ κρατών-μελών, που θεωρείται βασικό εργαλείο για την ενίσχυση της διαπραγματευτικής ισχύος της Ευρώπης απέναντι στις φαρμακευτικές αγορές.
Μάλιστα, η συμφωνία μειώνει τον απαιτούμενο αριθμό χωρών για την ενεργοποίηση κοινών προμηθειών από εννέα σε πέντε, διευκολύνοντας την ταχύτερη εφαρμογή του μηχανισμού.
Στο τελικό κείμενο περιλαμβάνονται και τα ορφανά φάρμακα για σπάνιες παθήσεις, τα οποία πλέον θα μπορούν να εντάσσονται σε κοινές προμήθειες και να επωφελούνται από κρατικές ενισχύσεις, κάτι που εκτιμάται ότι θα στηρίξει ιδιαίτερα τα μικρότερα κράτη-μέλη.
Κυπριακή Προεδρία: «Βήμα για μια πιο ασφαλή Ευρωπαϊκή Ένωση Υγείας»
Ο υπουργός Υγείας της Κύπρος, Νεόφυτος Χαραλαμπίδης, χαρακτήρισε τη συμφωνία ουσιαστικό βήμα για μια πιο ασφαλή και ανθεκτική Ευρωπαϊκή Ένωση Υγείας.
Όπως ανέφερε, στόχος είναι οι ασθενείς να μην ανησυχούν για τη διαθεσιμότητα κρίσιμων φαρμάκων, όπως τα αντιβιοτικά, στα φαρμακεία και τα νοσοκομεία.
Η Κυπριακή Προεδρία αποδίδει ιδιαίτερη σημασία στη συμφωνία, τονίζοντας ότι πρόκειται για ένα ολοκληρωμένο ευρωπαϊκό πλαίσιο που για πρώτη φορά αντιμετωπίζει συνολικά το ζήτημα των ελλείψεων φαρμάκων και της ενίσχυσης της παραγωγικής βάσης της Ευρώπης.
Σημαντική πολιτική & γεωστρατηγική διάσταση
Η ολοκλήρωση της συμφωνίας θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική και σε γεωπολιτικό επίπεδο, καθώς η Ευρωπαϊκή Ένωση επιχειρεί τα τελευταία χρόνια να μειώσει τις στρατηγικές εξαρτήσεις της σε κρίσιμους τομείς, όπως η υγεία, η ενέργεια και οι πρώτες ύλες.
Η επιτυχία της Κυπριακής Προεδρίας αποδίδεται σε μεγάλο βαθμό στη διαμεσολαβητική της ικανότητα και στη δυνατότητα εξεύρεσης κοινών ισορροπιών ανάμεσα στα κράτη-μέλη και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, σε μία περίοδο αυξημένων προκλήσεων για την ευρωπαϊκή φαρμακευτική πολιτική.
Πηγή: dailypharmanews.gr