Σε πλήρη εκκίνηση βρίσκεται η νέα περίοδος αντιγριπικού εμβολιασμού 2026-2027 στην Ελλάδα, μετά την έκδοση της σχετικής εγκυκλίου από το Υπουργείο Υγείας. Τα φαρμακεία βρίσκονται και φέτος στην πρώτη γραμμή, έχοντας πλέον καθιερωθεί ως το βασικό σημείο πρόσβασης των πολιτών στον εμβολιασμό.
Σε πλήρη εκκίνηση βρίσκεται η νέα περίοδος αντιγριπικού εμβολιασμού 2026-2027 στην Ελλάδα, μετά την έκδοση της σχετικής εγκυκλίου από το Υπουργείο Υγείας. Τα φαρμακεία βρίσκονται και φέτος στην πρώτη γραμμή, έχοντας πλέον καθιερωθεί ως το βασικό σημείο πρόσβασης των πολιτών στον εμβολιασμό.
Η φετινή περίοδος έχει μία σημαντική διαφοροποίηση: χρησιμοποιούνται αποκλειστικά τριδύναμα αντιγριπικά εμβόλια, σύμφωνα με τις συστάσεις του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας. Η αλλαγή σχετίζεται με το στέλεχος B/Yamagata, το οποίο δεν φαίνεται να κυκλοφορεί πλέον ουσιαστικά στον πληθυσμό και, ως εκ τούτου, δεν περιλαμβάνεται στη νέα σύνθεση.
Τα εμβόλια της περιόδου 2026-2027 περιλαμβάνουν δύο στελέχη γρίπης Α και ένα στέλεχος γρίπης Β της γενεαλογικής γραμμής Victoria.
Ιδιαίτερο επιστημονικό ενδιαφέρον παρουσιάζει η εξέλιξη του H3N2 και ειδικότερα ο υποκλάδος K (subclade K), ο οποίος εμφάνισε ταχεία διεθνή διασπορά. Η σύνθεση των φετινών εμβολίων έχει προσαρμοστεί στα νεότερα δεδομένα για τα στελέχη που αναμένεται να κυκλοφορήσουν.
Εμβολιασμός: Πότε είναι η κατάλληλη περίοδος
Παρότι η εμβολιαστική διαδικασία έχει ήδη ξεκινήσει, οι υγειονομικές αρχές συστήνουν ο αντιγριπικός εμβολιασμός να πραγματοποιείται κατά προτίμηση από τα μέσα Οκτωβρίου έως το τέλος Νοεμβρίου.
Ο χρονικός προγραμματισμός έχει σημασία, καθώς απαιτούνται περίπου δύο εβδομάδες μετά τη χορήγηση του εμβολίου για την ανάπτυξη ανοσολογικής προστασίας. Παράλληλα, η εποχική δραστηριότητα της γρίπης στην Ελλάδα συνήθως εντείνεται κατά τους χειμερινούς μήνες.
Με βάση τα στοιχεία του ΕΟΔΥ που παρατίθενται για την 39η εβδομάδα του 2026, η δραστηριότητα της γρίπης στην κοινότητα παραμένει προς το παρόν σε πολύ χαμηλά επίπεδα.
Ωστόσο, τα πρώτα περιστατικά που απαιτούν νοσοκομειακή αντιμετώπιση υπενθυμίζουν ότι η περίοδος της εποχικής γρίπης βρίσκεται μπροστά μας. Σύμφωνα με τα ίδια στοιχεία, καταγράφηκαν 15 νέες εισαγωγές ασθενών με γρίπη στα νοσοκομεία, ενώ αναφέρθηκε και ο πρώτος θάνατος από εργαστηριακά επιβεβαιωμένη γρίπη για τη συγκεκριμένη περίοδο.
Εμβολιασμός 2026: Τι έχει αλλάξει από πέρυσι
Η εικόνα στην έναρξη της φετινής περιόδου παραμένει σχετικά ήπια. Η προηγούμενη περίοδος, 2025-2026, είχε χαρακτηριστεί από ιδιαίτερα πρώιμη δραστηριότητα της γρίπης στην Ευρώπη, με την κυκλοφορία του ιού να ξεκινά νωρίτερα από το σύνηθες.
Ιδιαίτερη σημασία είχε η επικράτηση του υποκλάδου K του H3N2 κατά τη διάρκεια του χειμώνα. Για τη φετινή περίοδο, η σύνθεση των εμβολίων έχει επικαιροποιηθεί ώστε να ανταποκρίνεται καλύτερα στα στελέχη που εκτιμάται ότι θα κυκλοφορήσουν.
Την ίδια στιγμή, παραμένει στο προσκήνιο η ταυτόχρονη κυκλοφορία της γρίπης και της COVID-19. Σύμφωνα με τις ισχύουσες οδηγίες, το αντιγριπικό εμβόλιο μπορεί να χορηγηθεί την ίδια ημέρα με το εμβόλιο έναντι της COVID-19, σε διαφορετικό ανατομικό σημείο.
Η σημασία της πρόληψης αποτυπώνεται και στα στοιχεία της προηγούμενης περιόδου. Κατά την περίοδο γρίπης 2025-2026 καταγράφηκαν, σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν δημοσιοποιηθεί, 84 θάνατοι από εργαστηριακά επιβεβαιωμένη γρίπη, ενώ 164 ασθενείς χρειάστηκαν νοσηλεία σε Μονάδες Εντατικής Θεραπείας.
Τα φαρμακεία στην πρώτη γραμμή του εμβολιασμού
Ο ρόλος των ιδιωτικών φαρμακείων έχει αλλάξει ουσιαστικά τα τελευταία χρόνια. Από σημεία διάθεσης των εμβολίων έχουν εξελιχθεί σε έναν από τους βασικότερους πυλώνες εφαρμογής του αντιγριπικού εμβολιασμού στη χώρα.
Η δυνατότητα πραγματοποίησης του εμβολιασμού απευθείας στο φαρμακείο έχει διευκολύνει σημαντικά την πρόσβαση των πολιτών, περιορίζοντας παράλληλα τα επιπλέον βήματα που απαιτούνταν στο παρελθόν.
Για τους δικαιούχους, τα συμβατικά τριδύναμα αδρανοποιημένα αντιγριπικά εμβόλια μπορούν να χορηγούνται μέσω των φαρμακείων, σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπει το Υπουργείο Υγείας και το Εθνικό Πρόγραμμα Εμβολιασμών.
Διαφορετική διαδικασία ισχύει για ορισμένα ενισχυμένα αντιγριπικά εμβόλια, τα οποία απευθύνονται κυρίως σε μεγαλύτερες ηλικίες και χορηγούνται κατόπιν ηλεκτρονικής ιατρικής συνταγής, σύμφωνα με τις προβλεπόμενες ενδείξεις.
Ποιοι πρέπει να δώσουν προτεραιότητα στον εμβολιασμό
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στον έγκαιρο εμβολιασμό των ατόμων που διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο επιπλοκών από τη γρίπη.
Σε αυτές τις κατηγορίες περιλαμβάνονται, σύμφωνα με τις σχετικές συστάσεις, άτομα μεγαλύτερης ηλικίας, παιδιά και ενήλικες με συγκεκριμένα χρόνια νοσήματα ή παράγοντες κινδύνου, έγκυες, λεχωίδες και θηλάζουσες, άτομα με νοσογόνο παχυσαρκία, επαγγελματίες υγείας, καθώς και άτομα που φροντίζουν ή διαμένουν με πολίτες αυξημένου κινδύνου ή βρέφη που δεν μπορούν ακόμη να εμβολιαστούν.
Η ακριβής ένταξη κάθε πολίτη στις ομάδες για τις οποίες συστήνεται ο εμβολιασμός καθορίζεται από την ισχύουσα εγκύκλιο και το Εθνικό Πρόγραμμα Εμβολιασμών.
Τα ιδιωτικά φαρμακεία έχουν μεγάλη συμμετοχή
Η μεταφορά σημαντικού μέρους του αντιγριπικού εμβολιασμού στα φαρμακεία αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες αλλαγές των τελευταίων ετών στην εφαρμογή της εμβολιαστικής πολιτικής.
Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία που παρατίθενται, περίπου το 85%-90% των αντιγριπικών εμβολιασμών πραγματοποιείται πλέον στα ιδιωτικά φαρμακεία, ενώ το υπόλοιπο ποσοστό καλύπτεται από δημόσιες δομές Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας και ιδιωτικά ιατρεία.
Κατά την εμβολιαστική περίοδο 2025-2026 πραγματοποιήθηκαν περισσότεροι από 3 εκατομμύρια αντιγριπικοί εμβολιασμοί μέσω των ιδιωτικών φαρμακείων, με πάνω από 2 εκατομμύρια να πραγματοποιούνται χωρίς να απαιτείται προηγούμενη ιατρική συνταγή.
Τα στοιχεία αυτά αναδεικνύουν τη σταδιακή μετατόπιση του φαρμακείου από τον παραδοσιακό του ρόλο στη διάθεση φαρμάκων προς έναν ευρύτερο ρόλο στην πρόληψη και την Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας.
Με τη νέα περίοδο γρίπης να ξεκινά, το ζητούμενο δεν είναι μόνο η επάρκεια των εμβολίων αλλά και η έγκαιρη πρόσβαση των πολιτών σε αυτά. Και σε αυτή την προσπάθεια, το δίκτυο των φαρμακείων βρίσκεται πλέον στην πρώτη γραμμή.
Πηγή: dailypharmanews.gr
