Όταν ένας πελάτης ταξιδεύει για έναν νέο προορισμό, φέρνει μαζί του και ιδιαίτερες ανάγκες που απαιτούν πρόβλεψη και σωστή καθοδήγηση.
Εμβολιασμοί, αντηλιακά, εντομοαπωθητικά, αντιαλλεργικά, αντιδιαρροϊκά…και η λίστα συνεχίζεται. Παράλληλα, πολλοί ασθενείς ακολουθούν ήδη φαρμακευτική αγωγή, την οποία οφείλουν να συνεχίσουν και κατά τη διάρκεια του ταξιδιού. Για όλα αυτά, η σωστή ενημέρωση είναι καθοριστική.
Κάθε πελάτης που έρχεται στο φαρμακείο σας πριν από ένα ταξίδι ξεκινά με όνειρα και όρεξη για χαλάρωση και περιπέτεια και έχει πολλές ερωτήσεις. Για να γίνει το ταξίδι όσο πιο ασφαλές και ανώδυνο για την υγεία του, είναι σημαντικό να προμηθευτεί τα απαραίτητα.
Τα απαραίτητα του φαρμακείου ταξιδιού:
• Αντηλιακό
• Εντομοαπωθητικό κατάλληλο για την περιοχή, κουνουπιέρα αν χρειαστεί,
• Αντιδιαρροϊκό (ρακεκαδοτρίλη ή λοπεραμίδη), SRO, προβιοτικά,
• Αντιεμετικό, αντισπασμωδικό, αντιισταμινικό,
• Κρέμα after-bite,
• Αντισηπτικό, επιδέσμους, θερμόμετρο, τσιμπιδάκι για τσιμπούρια,
• Παυσίπονα, αντιπυρετικά,
• Ατομική φαρμακευτική αγωγή (σε επάρκεια και σωστή φύλαξη).
Ακολουθούν οι βασικές κατηγορίες στις οποίες ο φαρμακοποιός καλείται να παρέμβει συμβουλευτικά:
Εντερικές διαταραχές: πρόληψη με προβιοτικά
Η οξεία διάρροια του ταξιδιώτη αφορά έως και το 50% των ατόμων που επισκέπτονται τροπικές περιοχές. Η πρόληψη μπορεί να ξεκινήσει πριν από την αναχώρηση, με τη χορήγηση προβιοτικών (S. boulardii, L. rhamnosus GG ή συνδυασμών), 5–7 ημέρες πριν το ταξίδι και καθ’ όλη τη διάρκεια της διαμονής.
Σε περίπτωση εμφάνισης:
• Ρακεκαδοτρίλη: μειώνει τις εντερικές εκκρίσεις χωρίς να επηρεάζει την κινητικότητα.
• Λοπεραμίδη: επιβραδύνει την κινητικότητα – χρήση με προσοχή (πυρετός, αίμα στα κόπρανα).
• Ηλεκτρολύτες: βασικός πυλώνας αντιμετώπισης, ιδιαίτερα σε ευάλωτες ομάδες.
Ναυτία και εμετός
Για τη ναυτία και τον έμετο, στο καράβι, το αμάξι ή το αεροπλάνο, υπάρχουν πολλές επιλογές στις προτάσεις μας:
• Διασπειρόμενες ταινίες
• Τσίχλες ή καραμέλες
• Κάψουλες
• Σπρέι
Συχνά χρησιμοποιούμενες ουσίες είναι το τζίντζερ, σύμπλοκα βιταμινών Β, καθώς και φαρμακευτικοί παράγοντες όπως η απρεπιτάντη.
Προσοχή στις αντενδείξεις, ιδίως σε εγκυμονούσες ή θηλάζουσες, σε συγχορήγηση αντιαιμοπεταλιακής αγωγής, φαρμάκων για το διαβήτη κ.α.
Κουνούπια και ελονοσία: Στοχευμένη πρόληψη
Η προστασία από τα κουνούπια είναι απαραίτητη τόσο την ημέρα όσο και τη νύχτα και βασίζεται σε συνδυαστική προσέγγιση.
Μορφές προϊόντων
• Σπρέι και γαλακτώματα
• Επιθέματα
• Βραχιολάκια (ιδιαίτερα για παιδιά)
Συστατικά όπως η σιτριοδιόλη και η γερανιόλη προσφέρουν φυσική προστασία, ενώ σε πιο απαιτητικές συνθήκες απαιτείται ισχυρότερη κάλυψη.
Σημαντική σύσταση: Σε μικρά παιδιά, τα βραχιολάκια τοποθετούνται κατά προτίμηση στο πόδι ή στο κρεβάτι, ώστε να αποφεύγεται η επαφή με το στόμα.
Οδηγίες χρήσης: Εφαρμογή σε εκτεθειμένο δέρμα, αποφυγή βλεννογόνων, εφαρμογή μετά το αντηλιακό (με μεσοδιάστημα ~20 λεπτών) και επανάληψη κάθε 4–6 ώρες.
Ατυχήματα και ασφάλεια στο ταξίδι
Μαζί με τις συστάσεις για προσοχή και αποφυγή μολυσμένων υδάτων για κολύμπι ή περιήγηση σε επικίνδυνες περιοχές, θα πρέπει να εφοδιάσουμε τον πελάτη και με τον κατάλληλο εξοπλισμό.
• Γάζες,
• Επιδέσμους,
• Τσιρότα,
• Βάμμα για αντισηψία των πληγών ή κάποιο απολυμαντικό σπρέι.
Αλλεργίες
Οι αλλεργικές αντιδράσεις αποτελούν ένα συχνό αλλά δυνητικά σοβαρό φαινόμενο. Όταν ένας πελάτης βρεθεί σε ξένο τόπο θα πρέπει να γνωρίζει ότι θα συναντήσει μεγάλες διαφορές στο κλίμα, τη χλωρίδα και την πανίδα, σε σχέση με την Ελλάδα. Αυτές είναι συνθήκες στις οποίες ο οργανισμός δεν έχει συνηθίσει και μπορεί να τις δει σαν ξένες.
Ιδιαίτερη προσοχή σε ασθενείς με ιστορικό σοβαρών αλλεργικών αντιδράσεων. Είναι κρίσιμο να έχουν μαζί τους την κατάλληλη αγωγή και σαφείς οδηγίες χρήσης.
Φροντίζουμε να προμηθεύσουμε τον πελάτη με:
• Αντιαλλεργικό σπρέι μύτης
• Αντιαλλεργικό κολλύριο
• Αντιισταμινικά φάρμακα για ισχυρή συστημική δράση
Χημειοπροφύλαξη κατά της ελονοσίας
Η επιλογή εξαρτάται από τον προορισμό και το ιατρικό προφίλ.
• Ατοβακόνη/προγουανίλη : έναρξη 1–2 ημέρες πριν, συνέχιση και 7 ημέρες μετά
• Δοξυκυκλίνη: εναλλακτική, έως 28 ημέρες μετά την επιστροφή (προσοχή σε φωτοευαισθησία)
• Μεφλοκίνη: περιορισμένη χρήση λόγω ανεπιθύμητων ενεργειών
Η χλωροκίνη έχει ουσιαστικά εγκαταλειφθεί λόγω ανθεκτικότητας.
Εμβολιασμοί: πρόβλεψη, συμβουλές, καθοδήγηση
Ορισμένοι εμβολιασμοί είναι απαραίτητοι ή συνιστώνται έντονα πριν από την αναχώρηση στο εξωτερικό. Πριν από το ταξίδι ρωτήστε τους ασθενείς σας αν έχουν εμβολιαστεί για τα βασικά. Αυτά συχνά αφορούν:
• Ηπατίτιδα Α
• Ηπατίτιδα Β
• Τυφοειδής πυρετός
• Εγκεφαλίτιδα από τσιμπούρια
Σημαντική πληροφορία: Παρότι στην Ελλάδα δεν πραγματοποιούνται ακόμη εμβολιασμοί ταξιδιωτών στο φαρμακείο, ο ρόλος της καθοδήγησης παραμένει κρίσιμος. Μπορούμε να επωφεληθούμε από την επίσκεψη του πελάτη στο φαρμακείο για να ελέγξουμε τις αναμνηστικές δόσεις του εμβολιαστικού προγράμματος.
Δε σταματάμε την αγωγή στο ταξίδι!
Η διακοπή της θεραπείες λόγω διακοπών είναι ένα συχνό και επικίνδυνο λάθος.
Ο φαρμακοποιός πρέπει να τονίσει:
• Την ανάγκη επάρκειας φαρμάκων
• Τη σωστή τήρηση δοσολογίας και ωραρίου λήψης
• Τη σωστή αποθήκευση τους ( θερμοκρασία, μεταφορά )
Υπενθύμιση: Δεν είναι πάντα εύκολο να βρεις τα φάρμακα στο εξωτερικό.
Κάθε σύστημα υγείας έχει τις δικές τις διαδικασίες και ενδέχεται να χρειαστεί συνταγογράφηση. Αυτό θα είναι δύσκολο στο εξωτερικό.
Τέλος, το μόνο που δε θέλει κάποιος είναι προβλήματα υγείας, κατά τη διάρκεια ταξιδιού του, τα οποία μάλιστα θα μπορούσαν να είχαν αποφευχθεί.
Tips επικοινωνίας από τον Φαρμακοποιό:
• Απολαμβάνεις περισσότερο το ταξίδι όταν είσαι ξέγνοιαστος ( Δε θες να ψάχνεις αντιδιαρροϊκό αν σε βρει διάρροια).
• Δε χρειάζεται να μπλέξετε με ξένα συστήματα υγείας – απλά προμηθευτείτε τα φάρμακά σας έγκαιρα.
• Ένα μικρό φαρμακείο στην τσάντα μπορεί να σας σώσει τη ζωή ( όσο δραματικό κι αν ακούγεται)
• Το αντηλιακό είναι το πιο σημαντικό πράγμα που υποτιμάμε (πραγματικά)
Από τον ΑΚΗ ΚΑΡΑΜΑΝΟ, Φαρμακοποιό, Βοηθό Αρχισυντάκτη Pharmacy Management ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
