Ο καρκίνος παχέος εντέρου παραμένει μια από τις μεγαλύτερες προκλήσεις στη δημόσια υγεία, καθώς αποτελεί την τρίτη συχνότερη κακοήθεια παγκοσμίως και τη δεύτερη αιτία θανάτου από καρκίνο.
Η θεραπευτική αντιμετώπιση βασίζεται συνήθως στη χειρουργική επέμβαση, την ακτινοθεραπεία και τη χημειοθεραπεία, αποτελεσματικές προσεγγίσεις, που συνοδεύονται όμως, συχνά από σημαντικές ανεπιθύμητες ενέργειες.
Με τα περιστατικά να αυξάνονται διεθνώς, η έρευνα στρέφεται ολοένα και περισσότερο σε στοχευμένες θεραπείες που μπορούν να πλήξουν τον όγκο χωρίς να επιβαρύνουν τον υγιή ιστό.
Σε αυτό το πλαίσιο, επιστήμονες στη Σουηδία εντόπισαν μια απρόσμενη αντικαρκινική δράση σε ένα μόριο που παράγεται από το βακτήριο της χολέρας. Σε νέα μελέτη του Πανεπιστημίου Umeå, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η συγκεκριμένη τοξίνη μπορεί να επιβραδύνει την ανάπτυξη όγκων του παχέος εντέρου χωρίς να προκαλεί μετρήσιμη βλάβη σε υγιείς ιστούς.
Όταν χορηγήθηκε συστηματικά, το απομονωμένο μόριο φάνηκε να δρα επιλεκτικά εντός του όγκου, τροποποιώντας την ανοσολογική δραστηριότητα με τρόπους που ενδέχεται να υποστηρίζουν τον μακροχρόνιο έλεγχο της νόσου.
Η ερευνητική ομάδα εξέτασε την MakA, μια κυτταροτοξίνη που εκκρίνεται από το βακτήριο Vibrio cholerae. Σε πειράματα σε ποντίκια, η συστηματική χορήγηση καθαρισμένου MakA οδήγησε σε σημαντική μείωση της ανάπτυξης των όγκων.
Αντί να προκαλέσει εκτεταμένη φλεγμονή, η τοξίνη φάνηκε να συγκεντρώνει τη δράση της μέσα στον ίδιο τον όγκο, επηρεάζοντας τόσο την επιβίωση των καρκινικών κυττάρων όσο και το τοπικό ανοσολογικό μικροπεριβάλλον. Τα ευρήματα υποδηλώνουν ότι βακτηριακά μόρια, γνωστά κυρίως για τον ρόλο τους σε λοιμώξεις, μπορεί να αποτελέσουν απρόσμενα εργαλεία για την ανάπτυξη μελλοντικών αντικαρκινικών θεραπειών.
Οι ερευνητές παρατήρησαν ότι αφού συσσωρεύτηκε στον όγκο, αύξησε τον κυτταρικό θάνατο των καρκινικών κυττάρων και περιόρισε την ικανότητά τους να πολλαπλασιάζονται.
Παράλληλα, η MakA τροποποίησε τη σύσταση του μικροπεριβάλλοντος του όγκου, αυξάνοντας τον αριθμό των κυττάρων της έμφυτης ανοσίας, ιδίως μακροφάγων και ουδετερόφιλων, τα οποία με τη σειρά τους συνέβαλαν στην αναστολή της ανάπτυξης του όγκου.
Η θεραπεία δεν προκάλεσε επιβλαβή φλεγμονή στα ποντίκια. Δεν παρατηρήθηκαν ανεπιθύμητες επιδράσεις στο σωματικό βάρος, στη υγεία τους γενικά ή στη λειτουργία ζωτικών οργάνων, ακόμη και μετά από επαναλαμβανόμενες δόσεις.
Αυτό υποδηλώνει ότι η δράση της MakA είναι τοπική και στοχευμένη ειδικά στον όγκο, προσφέροντας νέες προοπτικές για στοχευμένες και ασφαλείς θεραπείες στο μέλλον.
