fbpx

Παροχή Φαρμακευτικής Φροντίδας - Μία Κίνηση Στρατηγικής για το Κοινοτικό Φαρμακείο

Οι φαρμακοποιοί ήταν παραδοσιακά οι ειδικοί στα φάρμακα.

Περίπου το 200 π.Χ., ο Εβραίος προφήτης Σιράχ έγραψε ότι «οι φαρμακοποιοί αναμιγνύουν τα φάρμακα και ο γιατρός ύστερα τα χρησιμοποιεί για να θεραπεύσει ασθένειες και να απαλύνει τον πόνο».

Παροχή Φαρμακευτικής Φροντίδας - Μία Κίνηση Στρατηγικής για το Κοινοτικό Φαρμακείο.

Αυτή η διαπίστωση εμπεριέχει μια παραδοσιακή άποψη για τον ρόλο του φαρμακοποιού, η οποία άρχισε να αλλάζει το 1970.

Τότε, στις ΗΠΑ και τη Βρετανία, οι φαρμακοποιοί άρχισαν να εγκαταλείπουν την εκτέλεση συνταγών για να εμπλακούν στα φαρμακεία των κλινικών κάθε νοσοκομείου, με αποτέλεσμα την ανάπτυξη της κλινικής φαρμακευτικής.

Ταυτόχρονα, εξελίξεις συνέβησαν και στον ρόλο του κοινοτικού φαρμακοποιού.

Εξειδικευμένη φαρμακευτική γνώση και ικανότητες συνέβαλαν στην παροχή υπηρεσιών στον ασθενή, ούτως ώστε η ζητούμενη φαρμακοθεραπεία να είναι όχι μόνο ασφαλής και αποτελεσματική αλλά και οικονομική.

Η φαρμακευτική φροντίδα: μια νέα έννοια

Το 1990, σε ένα από τα δημοφιλέστερα δημοσιεύματα της φαρμακευτικής βιβλιογραφίας, οι Hepler και Strand προσδιόρισαν τη φιλοσοφία της φαρμακευτικής φροντίδας, η οποία βασίζεται στην ταυτοποίηση, την ανάλυση και την πρόληψη προβλημάτων που σχετίζονται με τη φαρμακευτική αγωγή που λαμβάνει ο ασθενής, ώστε να μειωθεί η θνησιμότητα και νοσηρότητα που προκαλούνται από μια ανεπαρκή φαρμακοθεραπεία.

Ωστόσο, μια ποικιλία προβλημάτων στην εφαρμογή αυτής της θεωρίας οδήγησε στην περαιτέρω εξέλιξή της, με τη συνεργασία και άλλων επαγγελματιών από τον χώρο της υγείας, και στην άσκηση της φαρμακευτικής φροντίδας.

Η φαρμακευτική φροντίδα ορίζεται ως μια πρακτική όπου ο ασκών φέρει ευθύνη για όποιες ανάγκες του ασθενούς σχετίζονται με τη συγκεκριμένη φαρμακευτική αγωγή που του έχει χορηγηθεί και καθίσταται υπεύθυνος γι’ αυτή τη δέσμευση.

Σε αυτό το σημείο, είναι σημαντικό να αναφέρουμε πως οι κοινοτικοί φαρμακοποιοί σε πολλές χώρες αναμιγνύονται ολοένα και περισσότερο στην παροχή υπηρεσιών και όχι μόνο προϊόντων (φαρμάκων), ενώ την ίδια στιγμή αναλαμβάνουν μεγαλύτερες ευθύνες για τις συνέπειες που μπορεί να έχει η χορήγηση φαρμάκων σε έναν συγκεκριμένο ασθενή.

Με αυτόν τον τρόπο, οι φαρμακοποιοί ενσωματώνονται ολοένα και περισσότερο στο εθνικό σύστημα υγείας κάθε χώρας, ούτως ώστε, σταδιακά και εφόσον αρχίσουν να υπάρχουν δείγματα της δουλειάς τους, να μπορέσουν να διεκδικήσουν αποζημίωση των υπηρεσιών που παρέχουν στους ασθενείς τους από τα ασφαλιστικά ταμεία.

Μια προοπτική αναβάθμισης του ρόλου του φαρμακοποιού για το μέλλον

Η αναζήτηση υψηλής ποιότητας υπηρεσιών υγείας στο χαμηλότερο δυνατό κόστος, αλλά και η κοινή διαπίστωση ότι επενδύοντας χρήματα στην πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας και την πρόληψη οδηγούμαστε σε εξοικονόμηση πόρων για την υγεία, ανοίγουν διάπλατα τον δρόμο για την εξέλιξη του κοινοτικού φαρμακείου και στη χώρα μας.

Επομένως, ο σημερινός φαρμακοποιός καλείται να διαδραματίσει ενεργό ρόλο στην πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας, κάτι που αποδεδειγμένα (στη διεθνή βιβλιογραφία) όχι μόνο βελτιώνει την ποιότητα ζωής των ασθενών, αλλά μπορεί να οδηγήσει και στην εξοικονόμηση πόρων στον προϋπολογισμό των δαπανών για την υγεία.

Είναι προφανές ότι η ανάληψη ενός τέτοιου ρόλου σίγουρα θα αναβαθμίσει το κύρος του φαρμακευτικού επαγγέλματος, αλλά και θα διευρύνει τις πηγές του εισοδήματός του.

Εν ολίγοις, το φαρμακείο της κοινότητας παρέχοντας υπηρεσίες που βελτιώνουν την ποιότητα ζωής των ασθενών, μπορεί ταυτόχρονα να αναβαθμισθεί γενικότερα και ως επιχείρηση.

Η προσβασιμότητα του φαρμακείου, σε συνδυασμό με την έγκυρη επιστημονική (κλινική) κατάρτιση του φαρμακοποιού, αποτελούν τις σπουδαιότερες παραμέτρους για την επίτευξη αυτού του στόχου.

Παρά το γεγονός ότι για πολλούς φαρμακοποιούς ο θεσμός της φαρμακευτικής φροντίδας παρουσιάζεται ως πολλά υποσχόμενος, ο απλός ίσως και ασαφής ορισμός που έχει δοθεί γεννά απαισιοδοξία, ακόμα και απόρριψη.

Σε μια ακόμα μελέτη από τη διεθνή βιβλιογραφία, είχε διαπιστωθεί ότι η έλλειψη χρόνου από την πλευρά του φαρμακοποιού, καθώς και η ελλιπής επικοινωνία ήταν τα βασικά εμπόδια για την παροχή φαρμακευτικής φροντίδας.

Επίσης, έχει υποστηριχθεί ότι για να επιτευχθεί η ποιότητα στις παρεχόμενες από τους φαρμακοποιούς υπηρεσίες, θα πρέπει οι ίδιοι να κατανείμουν κατάλληλα τους πόρους τους, να εκπαιδεύσουν κατάλληλα το προσωπικό τους, να αναπτύξουν τρόπους διάδοσης πληροφοριών που αφορούν καινούργια φάρμακα και υπηρεσίες, αλλά και να τεκμηριώσουν και να αξιολογήσουν την εξοικονόμηση χρημάτων και το όφελος για τον ασθενή που προκύπτουν από τις παρεχόμενες υπηρεσίες.

Η προσβασιμότητα του φαρμακείου, σε συνδυασμό με την έγκυρη επιστημονική (κλινική) κατάρτιση του φαρμακοποιού, αποτελούν τις σπουδαιότερες παραμέτρους για την επίτευξη αυτού του στόχου.

Ενδιαφέρουσες έρευνες από τη διεθνή βιβλιογραφία

Ο καλύτερος τρόπος για να κατανοήσουμε πώς εφαρμόζεται στην πράξη πλέον και ουσιαστικά ο θεσμός της φαρμακευτικής φροντίδας είναι να ανατρέξουμε στη διεθνή βιβλιογραφία.

Αντιπροσωπευτική του είδους είναι η έρευνα των Cote et al, όπως αυτή δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Pharmacoeconomics το 2003.

Οι ερευνητές επιδίωξαν να σταθμίσουν τα κόστη και οφέλη ενός παρεμβατικού προγράμματος πάνω στον έλεγχο της αρτηριακής πίεσης που παρείχαν σε κοινοτικά φαρμακεία σε μία πόλη του Καναδά.

Στη μελέτη συμπεριλήφθηκαν εννέα φαρμακεία, εκ των οποίων τα τέσσερα μόνο προσέφεραν εξειδικευμένες υπηρεσίες φαρμακευτικής φροντίδας.

Κάθε φορά που κάποιος ασθενής επισκεπτόταν το φαρμακείο για την εκτέλεση της συνταγής του, ο φαρμακοποιός μετρούσε και κατέγραφε την πίεσή του και αξιολογούσε τη συμμόρφωσή του με τη θεραπεία.

Τα υπόλοιπα πέντε φαρμακεία παρείχαν τις συνήθεις υπηρεσίες.

Η διάρκεια του παρεμβατικού προγράμματος ήταν εννέα μήνες.

Τα κόστη που συμπεριλήφθηκαν ήταν τα άμεσα (κόστος φαρμάκων), τα έμμεσα (ο χρόνος που διέθετε ο φαρμακοποιός, αλλά και ο ασθενής) και τα fixed (το λογισμικό).

Τα οφέλη εκτιμήθηκαν με χρήση της οικονομίας κόστους που προέκυψε από την παρέμβαση του φαρμακοποιού.

Επίσης, μελετήθηκε η προθυμία των ασθενών να πληρώσουν για τις υπηρεσίες αυτές.

Η έρευνα είχε κοινωνική προοπτική και οι ερευνητές παρουσίασαν τα εξής αποτελέσματα:

1. Οι ασθενείς που λάμβαναν φαρμακευτική φροντίδα είχαν σημαντική μείωση στο άμεσο κόστος (φάρμακα) και σίγουρα σημαντική αύξηση στο έμμεσο κόστος (χρόνο που αφιέρωναν ειδικά για το πρόγραμμα).

2. Οι παρεμβάσεις από τη μεριά των φαρμακοποιών είχαν μέσο κόστος 30,68 $CAN ανά ασθενή που συμμετείχε στο παρεμβατικό πρόγραμμα.

3. Κατά μέσο όρο, οι ασθενείς που συμμετείχαν δήλωσαν πρόθυμοι να πληρώσουν 0,54$CAN ανά μήνα μετά την περίοδο που διήρκεσε το παρεμβατικό πρόγραμμα.

4. Τα οφέλη, και αυτό είναι το σημαντικότερο, ήταν περίπου δέκα φορές υψηλότερα από το κόστος, βάσει τιμών έτους 1998.

Επομένως, καταλήγουν στο συμπέρασμα ότι η παροχή φαρμακευτικής φροντίδας από το φαρμακείο της κοινότητας φαίνεται πολλά υποσχόμενη στην αναζήτηση ενός τρόπου βελτίωσης του ελέγχου της αρτηριακής πίεσης.

Αντίστοιχες έρευνες, δημοσιευμένες σε έγκυρο διεθνή φαρμακευτικό τύπο, υπάρχουν για θέματα που αφορούν τη διακοπή καπνίσματος, τον έλεγχο και τη μείωση της χοληστερίνης και του βάρους, τη σωστή χρήση των εισπνεόμενων φαρμάκων, τη σωστή χορήγηση ινσουλίνης και άλλα πολλά.

Παροχή φαρμακευτικής φροντίδας: μια αρμοδιότητα του σύγχρονου φαρμακοποιού – manager

Ανακεφαλαιώνοντας, είναι σημαντικό να επισημάνουμε πως η παροχή φαρμακευτικής φροντίδας από το φαρμακείο της κοινότητας μας οδηγεί στο συμπέρασμα ότι, σε αντίθεση με το δημόσιο αίσθημα, μια κερδοφόρος επιχείρηση-φαρμακείο και η ποιοτική φροντίδα του ασθενούς δεν είναι αμοιβαία εξαιρούμενες έννοιες.

Στην πραγματικότητα, είναι σχεδόν ολοκληρωτικά αμοιβαία εξαρτώμενες.

Ωστόσο, για να μπορέσει ο φαρμακοποιός να προσφέρει αυτές τις υψηλού επιπέδου υπηρεσίες στον ασθενή, θα πρέπει ο ίδιος να είναι καλός manager.

Είναι επιτακτική ανάγκη, λοιπόν, οι φαρμακοποιοί να εναρμονιστούν με τις εσωτερικές και εξωτερικές δυνάμεις που διαμορφώνουν την πρακτική της σύγχρονης φαρμακευτικής.

Οι επιστήμες της διοίκησης και των οικονομικών είναι λοιπόν απαραίτητα εργαλεία για το σύγχρονο φαρμακοποιό.

e-learning-pharmamanage.gr


Σεβόμαστε την Ιδιωτικότητά σας

Εμείς και οι συνεργάτες μας αποθηκεύουμε ή/και έχουμε πρόσβαση σε πληροφορίες σε μια συσκευή, όπως cookies και επεξεργαζόμαστε προσωπικά δεδομένα, όπως μοναδικά αναγνωριστικά και τυπικές πληροφορίες, που αποστέλλονται από μια συσκευή για εξατομικευμένες διαφημίσεις και περιεχόμενο, μέτρηση διαφημίσεων και περιεχομένου, καθώς και απόψεις του κοινού για την ανάπτυξη και βελτίωση προϊόντων.

Με την άδειά σας, εμείς και οι συνεργάτες μας ενδέχεται να χρησιμοποιήσουμε ακριβή δεδομένα γεωγραφικής τοποθεσίας και ταυτοποίησης μέσω σάρωσης συσκευών. Μπορείτε να κάνετε κλικ για να συναινέσετε στην επεξεργασία από εμάς και τους συνεργάτες μας όπως περιγράφεται παραπάνω. Λάβετε υπόψη ότι κάποια επεξεργασία των προσωπικών σας δεδομένων ενδέχεται να μην απαιτεί τη συγκατάθεσή σας, αλλά έχετε το δικαίωμα να αρνηθείτε αυτήν την επεξεργασία. Οι προτιμήσεις σας θα ισχύουν μόνο για αυτόν τον ιστότοπο. Μπορείτε πάντα να αλλάξετε τις προτιμήσεις σας επιστρέφοντας σε αυτόν τον ιστότοπο ή επισκεπτόμενοι τους όρους Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων