fbpx

Τι θα Συμβουλεύατε σε Έναν «Κουρασμένο» Πελάτη;

Μερικοί πελάτες σας παραπονούνται ότι βιώνουν μια δύσκολη περίοδο πίεσης;

Η αλλαγή στην καθημερινότητα λόγω πανδημίας τους κάνει να αισθάνονται ιδιαίτερα κουρασμένοι;

Τι θα Συμβουλεύατε σε Έναν «Κουρασμένο» Πελάτη;

Μήπως όμως κάποιοι από αυτούς βιώνουν την εμπειρία μια μακροχρόνιας κατάστασης κούρασης που αποτελεί προειδοποίηση μιας ιδιαίτερης διαταραχής, του ονομαζόμενου συνδρόμου χρόνιας κόπωσης;

Μέσα από τη δύσκολη εμπειρία της πανδημίας του SARS-CoV2 που βιώνουμε σήμερα, με τους περιορισμούς, τη νέα κοινωνικο-οικονομική κατάσταση και τις επιδράσεις τους στην ψυχολογία των ανθρώπων, αλλά και αυτών που βγήκαν νικητές από τη νόσο, η έννοια της κόπωσης αποτελεί πρόκληση των επιστημόνων υγείας.

Μερικοί ορισμοί

Η κόπωση είναι ένα φυσιολογικό φαινόμενο που οδηγεί σε μειωμένη απόδοση της γνωστικής, φυσικής ή αισθητήριας κατάστασης ενός ατόμου.

Είναι φυσιολογική, όταν επέρχεται μετά από σημαντική σωματική άσκηση ή πνευματική καταπόνηση και παρέρχεται με ανάπαυση.

Αντίθετα μπορούμε να μιλήσουμε για χρόνια κόπωση, σε μια γενικευμένη και διαρκή κατάσταση κούρασης και εξασθένισης που εξαλείφεται μόνο εν μέρει με ανάπαυση, εκδηλώνεται με μείωση της σωματικής και πνευματικής δραστηριότητας, γενικευμένο αίσθημα αδυναμίας που διαρκεί περισσότερο πάνω από έξι μήνες.

Το σύνδρομο της χρόνιας κόπωσης (CFS), επίσης γνωστό ως μυαλγική εγκεφαλομυελίτιδα, είναι μια πρόσφατα καθορισμένη και δύσκολα ανιχνεύσιμη ασθένεια.

Το κυρίαρχο και συχνά υποτιμημένο σύμπτωμά της, σε συνδυασμό με άλλα συμπτώματα που ποικίλλουν σε σοβαρότητα και ένταση, μπορεί να οδηγήσουν το άτομο σε μια εξαιρετικά δύσκολη νοσηρή κατάσταση.

Αυτή δεν πρέπει να προκαλείται από διαγνωσμένη γνωστή ασθένεια και πρέπει να διαφέρει από την κοινή υπνηλία ή έλλειψη κινήτρων.

Συνοδεύεται από διαταραχές ύπνου, μνήμης ή συγκέντρωσης, διαταραχές του χαρακτήρα (ευερεθιστότητα, άγχος κ.λπ.), αλλαγές στην όρεξη, σωματικές διαταραχές (μυϊκό πόνο), σεξουαλικές διαταραχές κ.λπ.

Λίγη φυσιοπαθολογία

Η δυσκολία στην ταχεία αναγνώριση και ταυτοποίηση μιας ασθένειας που προκαλεί μόνιμη κόπωση σαν κύρια διαταραχή, σε συνδυασμό με το σκεπτικισμό σχετικά με τη σκοπιμότητα να θεωρηθεί μια πραγματική ασθένεια, συχνά προκαλούν σημαντικές καθυστερήσεις στη διάγνωση του συνδρόμου της χρόνιας κόπωσης, εγκαταλείποντας τον ασθενή για χρόνια σε ένα χαμηλό επίπεδο ποιότητας ζωής.

Προς το παρόν δεν υπάρχουν συγκεκριμένες εξετάσεις για τη διάγνωση του συνδρόμου χρόνιας κόπωσης, αλλά υπάρχουν οδηγίες που μπορούν να βοηθήσουν στην αποκάλυψή του.

Ας εξετάσουμε λοιπόν τις διάφορες μορφές παθολογικής εξασθένισης, δίνοντας έτσι τη δυνατότητα εντοπισμού των συμπτωμάτων που μπορούν να συνδέονται με το σύνδρομο της χρόνιας κόπωσης.

Οι διάφορες αιτίες της εξασθένισης

Η λειτουργική εξασθένιση σχετίζεται με διαταραχή του τρόπου ζωής. Μπορεί να είναι αντιδραστική ή φυσιολογική.

Το σύνδρομο της χρόνιας κόπωσης (CFS), επίσης γνωστό ως μυαλγική εγκεφαλομυελίτιδα, είναι μια πρόσφατα καθορισμένη και δύσκολα ανιχνεύσιμη ασθένεια.

Να πηγάζει από μια ανισορροπία μεταξύ των απαιτήσεων της δουλειάς και των υλικών, λειτουργικών και ψυχολογικών πόρων για την αντιμετώπισή τους.

Παράγοντες που την ενισχύουν μπορεί να είναι:

Η έλλειψη ύπνου, η ακατάλληλη ή υπερβολική εργασία, οικογενειακά και κοινωνικά προβλήματα, έντονες σωματικές ασκήσεις ή αντίθετα, καθιστικός τρόπος ζωής, πρόσφατος τοκετός, υποσιτισμός ή ανάρρωση μετά από ασθένεια ή εγκυμοσύνη.

Η ψυχική εξασθένηση εκδηλώνεται από μια «δυσκολία έναρξης της ημέρας», «μια επιθυμία να μην κάνουμε τίποτε». Συνοδεύεται από διαταραχές ύπνου, αλλαγή της φυσικής και ψυχολογικής κατάστασης, μείωση της όρεξης.

Συνήθως οφείλεται σε κατάθλιψη (και μπορεί να είναι το πρώτο σημάδι), σε διαταραχή άγχους ή διατροφικές διαταραχές.

Η οργανική εξασθένιση μπορεί να έχει την προέλευσή της σε διάφορες ασθένειες: όπως σιδηροπενική αναιμία, λοιμώδη νόσο (γρίπη, μονοπυρήνωση, ηπατίτιδα, πυελονεφρίτιδα), ενδοκρινική νόσο (διαβήτης, υποθυρεοειδισμός…), νευρολογική παθολογία, αυτοάνοσο νόσημα, καρκίνος, καρδιακή, αναπνευστική, νεφρική ανεπάρκεια.

Η εξασθένιση μπορεί να συνδεθεί με τη λήψη φαρμάκων: αντιισταμινικά, αντιυπερτασικά, βήτα-αποκλειστές, ψυχοτρόπα, διουρητικά, αναλγητικά κ.λπ.

Προσοχή επίσης και σε άλλες τοξικές ουσίες: νικοτίνη, αλκοόλ, καφεΐνη, κοκαΐνη, αλλά και δηλητηρίαση από μόλυβδο, μονοξείδιο άνθρακα.

Τα φάρμακα μπορούν επίσης να προκαλέσουν παθολογία που προκαλεί κόπωση (ιατρογενής αναιμία, ιατρογενής ηπατίτιδα...).

Οι συνέπειες της έλλειψης ύπνου

Η βραχυπρόθεσμη έλλειψη ύπνου μπορεί να προκαλέσει μειωμένη ικανότητα αντίληψης και αντίδρασης, δυσκολία συγκέντρωσης, υπνηλία κατά τη διάρκεια της ημέρας, διαταραχές της διάθεσης, προβλήματα μνήμης...

Μακροπρόθεσμα, μπορεί να προκαλέσει απώλεια προσοχής, κινητοποίησης, συναισθηματική κόπωση, κίνδυνο κατάθλιψης, μειωμένη ανοσολογική άμυνα, μεταβολικές διαταραχές, πόνους, υψηλή αρτηριακή πίεση...

Εάν η αϋπνία (είτε δυσκολία στον ύπνο, ή νυχτερινές αφυπνίσεις, ξύπνημα νωρίς, αίσθημα μη ανάκτησης ύπνου) εμφανίζεται τουλάχιστον 3 φορές την εβδομάδα για τουλάχιστον ένα μήνα, οδηγεί σε κόπωση, διαταραχές στην προσοχή, στη συγκέντρωση και ευερεθιστότητα.

ΟΙ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΣΑΣ

Θα παραπέμψουμε σε γιατρό σε περίπτωση ανεξήγητης κόπωσης, επίμονης, αδυναμίας σε καθημερινές δραστηριότητες που σχετίζονται με κατάθλιψη, συνοδευόμενη από απώλεια βάρους ή αύξηση βάρους ή άλλα συμπτώματα ενδεικτικά για υποκείμενη ασθένεια (έντονη δίψα, βαριά εμμηνορροϊκή αιμορραγία…).

Στο φαρμακείο θα φροντίσουμε μόνο τη λειτουργική κόπωση.

Διανοητική κόπωση και άγχος

Συνιστούμε διαλείμματα στην εργασία για να περιοριστεί η προσπάθεια συγκέντρωσης.

Συνιστούμε χαλάρωση του ρυθμού ζωής.
Το βράδυ, αποφυγή επανάληψης προβλημάτων της ημέρας, γιατί το άγχος οδηγεί σε κακό ύπνο που με τη σειρά του δημιουργεί άγχος.

Επιλογή δραστηριοτήτων που είναι διασκεδαστικές και δημιουργούν χαλάρωση...

Προσοχή στα σημάδια του ύπνου: βαριά βλέφαρα, τέντωμα, φαγούρα στα μάτια…

Ποιότητα ύπνου

Σεβασμός στις ανάγκες ύπνου: εάν κατά μέσο όρο ένας ενήλικας χρειάζεται μεταξύ 7 και 8 ώρες ύπνου την ημέρα, τα άκρα θα πήγαιναν από τις 3:30 έως τις 11-12 ώρες!

Προσοχή στα σημάδια του ύπνου: βαριά βλέφαρα, τέντωμα, φαγούρα στα μάτια…

Ένας μεσημεριανός υπνάκος

Ένας υπνάκος 20 λεπτών μετά το μεσημεριανό γεύμα θα βελτιώσει τη μνήμη, θα απελευθερώσει τη δημιουργικότητα, θα διαλύσει το άγχος και θα εξισορροπήσει τη λειτουργία του νευρικού συστήματος! Καθιστά δυνατή την αντιστάθμιση της έλλειψης ύπνου (μετά από μια ανήσυχη νύχτα, έντονη εργασία…).

Έλεγχος του τρόπου ζωής

Αποφυγή υπερδιέγερσης τουλάχιστον μία ώρα πριν από τον ύπνο (διαδίκτυο, κοινωνικά δίκτυα, βιντεοπαιχνίδια κ.λπ.) και προτίμηση ανάγνωσης ενός βιβλίου, άκουσμα απαλής μουσική ή εφαρμογή ασκήσεων χαλάρωσης.

Η τακτική αθλητική δραστηριότητα βοηθά στην έκκριση ενδορφινών και στον συγχρονισμό του εσωτερικού μας ρολογιού.

Προσοχή στην άσκηση πριν πάμε για ύπνο, επειδή η αύξηση της εσωτερικής θερμοκρασίας μπορεί να καθυστερήσει τον ύπνο.

Αντίθετα, μια πολύ καθιστική ζωή με πολύ χρόνο στο κρεβάτι χωρίς ύπνο, αποσυγχρονίζει το εσωτερικό ρολόι και προκαλεί διαταραχές του ύπνου.

Διατροφή

Ακολουθούμε βασικούς κανόνες μιας ισορροπημένης διατροφής, ιδίως την υψηλή πρόσληψη ωμών φρούτων και λαχανικών, πλούσιων σε βιταμίνες.

Αποφυγή παράλειψης γευμάτων και των σνακ.

Αποφυγή γευμάτων πολύ πλούσιων σε πρωτεΐνες και λίπη το βράδυ, καθώς και ένα υπερβολικά γεμάτο στομάχι.

Αποφυγή του αλκοόλ, που ενώ δίνει την ψευδαίσθηση ότι βοηθά στον ύπνο, διαταράσσει το δεύτερο μέρος του νυχτερινού ύπνου και αυξάνει τον κίνδυνο να ξυπνήσουμε τη νύχτα.

Ο καφές, το τσάι, οι σόδες, τα τσιγάρα, είναι διεγερτικά που πρέπει να αποφεύγονται στο τέλος της ημέρας.

Τα συμπληρώματα διατροφής δεν στερούνται ανεπιθύμητων ενεργειών (κυρίως πεπτική δυσανεξία) και προσοχή στις υπερβολικές δόσεις βιταμινών.

Τα προϊόντα συμβουλής

Ω-3 λιπαρά οξέα: ρυθμίζουν την παραγωγή νευροδιαβιβαστών και την αντιμετώπιση της γενικευμένης φλεγμονής, που ευνοούν πρωταρχικά τη γενική υγεία του εγκεφάλου, της καρδιάς και των αρθρώσεων.

Η βιταμίνη C: χρησιμοποιείται για την ενίσχυση του ανοσοποιητικού συστήματος, για τις αντιοξειδωτικές της ιδιότητες και την ικανότητά της να αυξάνει την απορρόφηση του σιδήρου. Ενδείκνυται σε καταστάσεις προσωρινής κόπωσης.

Σύμπλεγμα βιταμινών Β: ονομάζονται ενεργειακές βιταμίνες επειδή εμπλέκονται σε πολλές βασικές διαδικασίες του οργανισμού, ειδικά σε αυτές που παράγουν ενέργεια (μετατρέπουν τους υδατάνθρακες σε γλυκόζη, παρέχοντας άμεσα διαθέσιμη ενέργεια).

Τα συμπληρώματα μαγνησίου και διατροφής που περιέχουν βιταμίνες, μέταλλα, ιχνοστοιχεία, είναι χρήσιμα σε περίπτωση ανεπάρκειας, για παράδειγμα μετά από μια δίαιτα απώλειας βάρους πολύ αυστηρή.

Τα συμπληρώματα διατροφής δεν στερούνται ανεπιθύμητων ενεργειών (κυρίως πεπτική δυσανεξία) και προσοχή στις υπερβολικές δόσεις βιταμινών.

Η αργινίνη είναι ένα αμινοξύ που συνιστάται σε καταστάσεις εξασθένισης.

Το γλυκουροναμίδιο προκαλεί μια τόνωση, μπορεί να ληφθεί για μικρό χρονικό διάστημα, αλλά όχι μετά τις 4 μ.μ, γιατί μπορεί να προκαλέσει αϋπνία.

Προσοχή στις πιθανές αλληλεπιδράσεις της καφεΐνης, ειδικά με τις φθοροκινολόνες οι οποίες, μειώνοντας τον ηπατικό καταβολισμό της καφεΐνης, οδηγούν σε αύξηση της συγκέντρωσης της καφεΐνης.

Η φυτοθεραπεία

Σε περιόδους ανάρρωσης ή υπερβολικής εργασίας προτείνετε:

Ginseng, το οποίο αυξάνει την κυτταρική οξυγόνωση και την ανταλλαγή ενέργειας, αυξάνοντας την αντίσταση στο στρες, και μειώνει την κόπωση.

Να μην χρησιμοποιείται σε περίπτωση υψηλής αρτηριακής πίεσης.

Γκουαράνα και κόλα χρησιμοποιούνται για την υψηλή περιεκτικότητα σε καφεΐνη και προκαλούν τόνωση. Πρέπει να χρησιμοποιούνται για σύντομα χρονικά διαστήματα.

Rhodiola συνιστάται ειδικά στην ψυχική κόπωση επειδή ενεργοποιεί τις γνωστικές λειτουργίες.

Echinacea χρησιμοποιείται για τις ανοσοδιεγερτικές της ιδιότητες (να μην χρησιμοποιείται σε περίπτωση αυτοάνοσης νόσου ή ανοσοκαταστολής).

Fenugreek (τριγωνέλλα) χρησιμοποιείται σε περίπτωση έλλειψης όρεξης που σχετίζεται με κόπωση.

Βασιλικός πολτός, πλούσιος σε βιταμίνες Β, λιπαρά οξέα, μέταλλα και ιχνοστοιχεία. Προσοχή στις σοβαρές αλλεργίες στα προϊόντα των μελισσών.

Σπιρουλίνα, ένα φύκι πλούσιο σε πρωτεΐνες, σίδηρο και βιταμίνες. Συνιστάται ιδιαίτερα για τους αθλητές επειδή είναι αναζωογονητικό.

Αρωματοθεραπεία

Το αιθέριο έλαιο της κανέλας χρησιμοποιείται για τη γενική διεγερτική του δράση στην ψυχική ή σωματική κόπωση.

Το αιθέριο έλαιο της ευγενούς δάφνης, χρησιμοποιείται σε περίπτωση ψυχικής κόπωσης, υποκινητικότητας.

Ολιγοθεραπεία

Για την εξασθένιση μετά από χειμερινή λοίμωξη, το σελήνιο χρησιμοποιείται για τις ιδιότητές του στη διέγερση του ανοσοποιητικού συστήματος και στη ρύθμιση ιογενούς παθογένειας.

Μπορεί λοιπόν να δοθεί μετά τις καταστάσεις γρίπης ή σε επαναλαμβανόμενες λοιμώξεις, καθώς και σαν συμπλήρωμα στη μετεγχειρητική εξασθένηση.

Ορισμένοι συνδυασμοί ιχνοστοιχείων ενδείκνυται επίσης ως συμπληρωματικές θεραπείες σε ασθενικές καταστάσεις: μαγγάνιο-χαλκός-κοβάλτιο, χαλκός-χρυσός-ασήμι, μαγγάνιο-χαλκός- χρυσός.

Θυμηθείτε ότι αυτά τα ιχνοστοιχεία θα απορροφηθούν καλύτερα με άδειο στομάχι.

Συμπέρασμα

Για να αναπτυχθεί μια θεραπευτική προσέγγιση με τον καλύτερο δυνατό τρόπο και να συνδεθεί με την καθ’ εαυτού διαταραχή της χρόνιας κόπωσης, επανερχόμαστε για μια ακόμη φορά στην ανάγκη υγιούς συνεργασίας και συνεισφοράς όλου του υγειονομικού κρατικού συστήματος.

Βασικός όρος η αναγνώριση του ρόλου όλων των βαθμίδων επαγγελματιών υγείας και αυτού του φαρμακοποιού που εστιάζει και αποτελεί την πρωταρχική πληροφόρηση, σχετική με την πολύπλοκη σχέση της υγείας και της κοινωνικής ζωής.

Σοφία Τσαλουχίδου, Φαρμακοποιός
www.PharmaManage.gr

e-learning-pharmamanage.gr


Σεβόμαστε την Ιδιωτικότητά σας

Εμείς και οι συνεργάτες μας αποθηκεύουμε ή/και έχουμε πρόσβαση σε πληροφορίες σε μια συσκευή, όπως cookies και επεξεργαζόμαστε προσωπικά δεδομένα, όπως μοναδικά αναγνωριστικά και τυπικές πληροφορίες, που αποστέλλονται από μια συσκευή για εξατομικευμένες διαφημίσεις και περιεχόμενο, μέτρηση διαφημίσεων και περιεχομένου, καθώς και απόψεις του κοινού για την ανάπτυξη και βελτίωση προϊόντων.

Με την άδειά σας, εμείς και οι συνεργάτες μας ενδέχεται να χρησιμοποιήσουμε ακριβή δεδομένα γεωγραφικής τοποθεσίας και ταυτοποίησης μέσω σάρωσης συσκευών. Μπορείτε να κάνετε κλικ για να συναινέσετε στην επεξεργασία από εμάς και τους συνεργάτες μας όπως περιγράφεται παραπάνω. Λάβετε υπόψη ότι κάποια επεξεργασία των προσωπικών σας δεδομένων ενδέχεται να μην απαιτεί τη συγκατάθεσή σας, αλλά έχετε το δικαίωμα να αρνηθείτε αυτήν την επεξεργασία. Οι προτιμήσεις σας θα ισχύουν μόνο για αυτόν τον ιστότοπο. Μπορείτε πάντα να αλλάξετε τις προτιμήσεις σας επιστρέφοντας σε αυτόν τον ιστότοπο ή επισκεπτόμενοι τους όρους Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων