fbpx

Ανακουφίζοντας τον Πόνο... Συμβουλές στον Πάγκο του Φαρμακείου

Ο πόνος, είναι ένα πολύ συχνό, σχεδόν καθημερινό πρόβλημα, το οποίο καλείστε να αντιμετωπίσετε στον πάγκο του φαρμακείου.

Επηρεάζοντας σημαντικά την ποιότητα ζωής των ασθενών, αποτελεί μία κατάσταση για την οποία θα αναζητήσουν τη συμβουλή σας ώστε να ανακουφιστούν...

Ποιες οι κατάλληλες θεραπείες για κάθε είδος πόνου; Πώς μπορείτε να τους συμβουλεύσετε;

Ανακουφίζοντας τον Πόνο...

Οι συμβουλές στον πάγκο

Αν παρομοιάζαμε τη συμβουλευτική για την αντιμετώπιση του πόνου σαν μια σκακιέρα, η παρακεταμόλη και η ιβουπροφαίνη, θα ήταν ο βασιλιάς και η βασίλισσα.

Στόχος του φαρμακοποιού μέσω των συμβουλών του, είναι η προώθηση της ορθής χρήσης των φαρμάκων αυτών, ειδικά όταν καταναλώνονται χωρίς ιατρική συνταγή.

Για να τα συστήσετε ή να τα χορηγήσετε μετά από αίτημα του πελάτη, θα πρέπει να γνωρίζετε όλες τις παραμέτρους.

Οι χρυσοί κανόνες της παρακεταμόλης

Η παρακεταμόλη έχει κεντρικό και περιφερικό τρόπο δράσης. Οι συνιστώμενες δόσεις σε ενήλικες των οποίων το βάρος είναι μεγαλύτερο από 50 kg, κυμαίνονται από 500 mg (συχνά επαρκής δόση) έως 1 g ανά δόση, κάθε 4 έως 6 ώρες, γενικά χωρίς να υπερβαίνουν τα 3 g ημερησίως σε αυτοθεραπεία.

Τα 4 g είναι η μέγιστη ημερήσια δόση που επιτρέπεται με συνταγή. Η μέγιστη συνιστώμενη διάρκεια της θεραπείας είναι 5 ημέρες σε περίπτωση πόνου, ελλείψει συνταγής.

Ο γενικός κανόνας είναι η λήψη της χαμηλότερης δόσης για το συντομότερο δυνατό χρονικό διάστημα.   

Πολύ σημαντικό, το να λαμβάνεται μέριμνα όσον αφορά τους συνδυασμούς με άλλα φαρμακευτικά προϊόντα, τα οποία περιέχουν επίσης παρακεταμόλη.

Ομοίως, είναι απαραίτητο να γνωρίζουμε ορισμένους ειδικούς κανόνες: σε ενήλικες κάτω των 50 κιλών, δεν θα υπερβούμε τα 60 mg/kg την ημέρα και τα 3 g την ημέρα.

Αυτό συμβαίνει επίσης στην ήπια έως μέτρια ηπατική ανεπάρκεια, τον χρόνιο αλκοολισμό, τον χρόνιο υποσιτισμό ή άλλες αιτίες χαμηλών αποθεμάτων γλουταθειόνης, όπως η νηστεία, η πρόσφατη απώλεια βάρους, άτομα άνω των 75 ετών ή άνω των 65 ετών, χρόνια ιογενή ηπατίτιδα, HIV, κυστική ίνωση, οικογενειακή χολαιμία και αφυδάτωση.

Σε σοβαρή νεφρική ανεπάρκεια, εκτός από τη μέγιστη ημερήσια δόση των 3 g, οι προσλήψεις θα πρέπει να απέχουν μεταξύ τους, τουλάχιστον 8 ώρες. Σε κάθε ειδική περίπτωση ή παθολογία, απαιτείται ιατρική συμβουλή πριν τη χορήγηση.

Η παρακεταμόλη, αντενδείκνυται σε σοβαρή ηπατική δυσλειτουργία. Η υπερευαισθησία στην παρακεταμόλη (ερύθημα, κνίδωση, δερματικό εξάνθημα, ακόμη και αναφυλακτικό σοκ ή αγγειοοίδημα) είναι σπάνια αλλά πιθανή.

Στην περίπτωση αυτή, απαιτείται μόνιμη διακοπή του φαρμάκου.

Στο σημείο αυτό, θα πρέπει να σημειωθεί πως η κατάχρηση της παρακεταμόλης (υπερβολική δόση) είναι η 1η αιτία μεταμόσχευσης ήπατος που προκαλείται από φάρμακα!  

Για το λόγο αυτό, δεν συνιστάται η κατανάλωση αλκοολούχων ποτών κατά τη διάρκεια της θεραπείας.

Σε παιδιά, η μέγιστη ημερήσια δόση είναι 60 mg/kg/24 ώρες σε 4 έως 6 δόσεις, ή περίπου 15 mg/kg κάθε 6 ώρες ή 10 mg/kg κάθε 4 ώρες. Πολύ σημαντικό το να συμβουλεύσετε τους  γονείς να μην χρησιμοποιούν πιπέτα ή κάποιο κουταλάκι για τη χορήγηση από άλλο φάρμακο, καθώς η βαθμονόμηση είναι διαφορετική.

Ανακουφίζοντας τον Πόνο...

Οι χρυσοί κανόνες της ιβουπροφαίνης

Η ιβουπροφαίνη, δρα αναστέλλοντας τη σύνθεση των προσταγλανδινών. Σε αντίθεση με την παρακεταμόλη, εκτός από αναλγητική, διαθέτει επίσης και αντιφλεγμονώδη δράση.

Στους ενήλικες, η δοσολογία είναι 200 έως 400 mg ανά δόση, ενώ η απόσταση μεταξύ των δόσεων θα πρέπει να είναι τουλάχιστον 6 ώρες, χωρίς να υπερβαίνει τα 1.200 mg/ημέρα.

Η μέγιστη διάρκεια θεραπείας είναι 5 ημέρες, σε περίπτωση πόνου. Γενικά, ο κανόνας είναι η λήψη της χαμηλότερης δόσης για το συντομότερο δυνατό χρονικό διάστημα.

Ο ασθενής θα πρέπει να προειδοποιείται για τις ανεπιθύμητες ενέργειες που ενδέχεται να υπάρξουν. Σε μέτριες δόσεις, είναι δυνατό να εκδηλωθούν στομαχικές διαταραχές, διάρροια, αλλεργίες.

Σε υψηλές δόσεις ή σε άτομα που διατρέχουν κίνδυνο ή σε παρατεταμένη χρήση, εμφανίζονται συνήθως σοβαρές επιπλοκές που σχετίζονται με το πεπτικό (πεπτική αιμορραγία, έλκη ...) που μπορεί να εμφανιστούν ανά πάσα στιγμή της θεραπείας, νεφρικές και καρδιαγγειακές διαταραχές, υψηλή αρτηριακή πίεση...

Η ιβουπροφαίνη δεν πρέπει να συνιστάται σε περίπτωση ιστορικού άσθματος που προκαλείται από τη λήψη ΜΣΑΦ ή ιστορικού γαστρεντερικών βλαβών (έλκος, αιμορραγία, διάτρηση), εγκυμοσύνης ή προγραμματισμένης εγκυμοσύνης (κίνδυνος αποβολής στο 1ο τρίμηνο και κίνδυνος νεφρικής βλάβης και καρδιοπνευμονικής τοξικότητας του εμβρύου στη συνέχεια), συμπεριλαμβανομένης της δερματικής, νεφρικής, καρδιακής ή ηπατικής ανεπάρκειας.

Σε άτομα που διατρέχουν κίνδυνο (ηλικιωμένοι, συννοσηρότητα), ο ασθενής θα παραπεμφθεί αρχικά στον γιατρό.

Για αλληλεπιδράσεις φαρμάκων, θα πρέπει να ελέγχεται η συσχέτιση με άλλα ΜΣΑΦ, αντιπηκτικά και αντιαιμοπεταλικούς παράγοντες, SSRIs, κορτικοστεροειδή κλπ.

Ανακούφιση του πόνου με τη βοήθεια... της φύσης

Σε ορισμένες παθολογίες όπου η εκδήλωση του πόνου είναι συχνή, όπως ο πονοκέφαλος, η οστεοαρθρίτιδα και η δυσμηνόρροια, η αντιμετώπιση μπορεί να στραφεί σε φυσικές λύσεις.

Μία από τις πιο γνωστές λύσεις, το meadowsweet, ή αλλιώς "φυτική ασπιρίνη", που μπορεί να δράσει αποτελεσματικά ενάντια στον πονοκέφαλο και την πρόληψη της ημικρανίας.

Στην οστεοαρθρίτιδα, προτείνεται το harpagophytum για τις αντιφλεγμονώδεις ιδιότητές του, ενώ αναλγητικές ιδιότητες διαθέτουν επίσης το μπαμπού και η τσουκνίδα.

Στην αρωματοθεραπεία, το αιθέριο έλαιο μέντας μπορεί να χρησιμοποιηθεί για μασάζ, κατά τη διάρκεια ενός πονοκέφαλου.

Τέλος, στην οστεοαρθρίτιδα, μπορούμε να συμβουλεύσουμε τους ασθενείς να χρησιμοποιήσουν το αιθέριο έλαιο wintergreen.

Ποια τα είδη των πόνων και ποιες οι κατάλληλες θεραπείες;

Νευροπαθητικός πόνος

Ο νευροπαθητικός πόνος προκύπτει από τραυματισμό ή δυσλειτουργία του κεντρικού ή περιφερικού νευρικού συστήματος. Μπορεί να οδηγήσει σε αίσθημα καύσου, αίσθημα ακραίας ευαισθησίας στην αφή, ή έντονο και βαθύ πόνο.

Ποιες είναι οι αιτίες; Ο νευροπαθητικός πόνος έχει πολλές πιθανές ρίζες. Μπορεί να εμφανιστεί έπειτα από τραύμα ή εγκεφαλικό επεισόδιο, ως αποτέλεσμα χρόνιου αλκοολισμού ή να σχετίζεται με συμπίεση νεύρων (που σχετίζονται με όγκο ή κήλη δίσκου).

Οι περιφερικές νευροπάθειες είναι επίσης συχνές σε διαβητικούς ασθενείς ή κατά τη χορήγηση φαρμάκων με νευροτοξική δράση. Μπορούν επίσης να εμφανιστούν μετά από χειρουργική επέμβαση όταν τα νεύρα έχουν κοπεί (π.χ. πόνος στα άκρα κατά τη διάρκεια ακρωτηριασμού ή μαστεκτομής).

Σημειώστε ότι αυτού του είδους οι πόνοι μπορούν να εμφανιστούν αρκετούς μήνες ή ακόμη και χρόνια μετά την αιτία πρόκλησής τους!

Πώς ανακουφίζονται; Η θεραπεία του νευροπαθητικού πόνου βασίζεται στη χορήγηση αντικαταθλιπτικών ιμιπραμίνης (κλομιπραμίνη, ιμιπραμίνη, αμυτριπτιλίνη) ή αναστολέων επαναπρόσληψης σεροτονίνης (δουλοξετίνη).

Ωστόσο, ορισμένες από τις παρενέργειες τους (ξηροστομία, κατακράτηση ούρων, καρδιακά προβλήματα) περιορίζουν τη χορήγησή στους ηλικιωμένους.

Η ειδική περίπτωση του πόνου από τον έρπη

Είναι ένας χρόνιος, νευροπαθητικός πόνος ο οποίος προκαλείται λόγω της λοίμωξης από τον ιό του έρπητα. Ορισμένοι παράγοντες που παίζουν ρόλο στην εμφάνισή του: η ηλικία άνω των 50 ετών και η σοβαρότητα του εξανθήματος από τον ιό.

Η χορήγηση αντιικής θεραπείας εντός 72 ωρών από την εμφάνιση του εξανθήματος, βοηθά στην πρόληψη της εμφάνισης τέτοιου πόνου. Πώς ανακουφίζεται;

Πέρα από τις θεραπείες που αναφέρονται παραπάνω για τη διαχείριση του νευροπαθητικού πόνου, η χρήση λιδοκαίνης τοπικά, μπορεί να βοηθήσει πολύ.

Πόνος στις αρθρώσεις

Ο χρόνιος πόνος στις αρθρώσεις μπορεί να έχει πολλαπλές αιτίες, συμπεριλαμβανομένων παθολογιών όπως η ρευματοειδής αρθρίτιδα ή η αγκυλοποιητική σπονδυλίτιδα.

Ωστόσο αυτός για τον οποίο οι ασθενείς διαμαρτύρονται συχνότερα στον πάγκο του φαρμακείου, σχετίζεται με την οστεοαρθρίτιδα. Ο πόνος είναι συνήθως εντοπισμένος στο σημείο της προσβεβλημένης άρθρωσης.

Με την πάροδο του χρόνου, μπορεί να εμφανιστεί λειτουργική δυσφορία με δυσκολία στην κίνηση καθώς και παραμόρφωση.

Η διαχείριση του πόνου στις αρθρώσεις βασίζεται κυρίως στη χορήγηση αναλγητικών, όπως η παρακεταμόλη.

Αντιφλεγμονώδη φάρμακα μπορούν επίσης να χορηγηθούν, ενώ τα  κορτικοστεροειδή προτείνονται κατά τη διάρκεια μιας έξαρσης οστεοαρθρίτιδας.

Τσαντήλα Βασιλική, Φαρμακοποιός 

Κοινοποιήστε το Άρθρο:


e-learning-pharmamanage.gr


Σεβόμαστε την Ιδιωτικότητά σας

Εμείς και οι συνεργάτες μας αποθηκεύουμε ή/και έχουμε πρόσβαση σε πληροφορίες σε μια συσκευή, όπως cookies και επεξεργαζόμαστε προσωπικά δεδομένα, όπως μοναδικά αναγνωριστικά και τυπικές πληροφορίες, που αποστέλλονται από μια συσκευή για εξατομικευμένες διαφημίσεις και περιεχόμενο, μέτρηση διαφημίσεων και περιεχομένου, καθώς και απόψεις του κοινού για την ανάπτυξη και βελτίωση προϊόντων.

Με την άδειά σας, εμείς και οι συνεργάτες μας ενδέχεται να χρησιμοποιήσουμε ακριβή δεδομένα γεωγραφικής τοποθεσίας και ταυτοποίησης μέσω σάρωσης συσκευών. Μπορείτε να κάνετε κλικ για να συναινέσετε στην επεξεργασία από εμάς και τους συνεργάτες μας όπως περιγράφεται παραπάνω. Λάβετε υπόψη ότι κάποια επεξεργασία των προσωπικών σας δεδομένων ενδέχεται να μην απαιτεί τη συγκατάθεσή σας, αλλά έχετε το δικαίωμα να αρνηθείτε αυτήν την επεξεργασία. Οι προτιμήσεις σας θα ισχύουν μόνο για αυτόν τον ιστότοπο. Μπορείτε πάντα να αλλάξετε τις προτιμήσεις σας επιστρέφοντας σε αυτόν τον ιστότοπο ή επισκεπτόμενοι τους όρους Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων