Ο εμβολιασμός κατά του έρπητα ζωστήρα δεν προστατεύει μόνο από τη νόσο, αλλά μπορεί επίσης να συμβάλλει σε βραδύτερη βιολογική γήρανση στους ηλικιωμένους, σύμφωνα με νέα μελέτη του USC Leonard Davis School of Gerontology, εύρημα που ενισχύει τον ρόλο του φαρμακοποιού στην πρόληψη.
Χρησιμοποιώντας δεδομένα από την εθνικά αντιπροσωπευτική μελέτη U.S. Health and Retirement Study, οι ερευνητές εξέτασαν πώς ο εμβολιασμός για τον έρπητα ζωστήρα επηρέασε διάφορες παραμέτρους βιολογικής γήρανσης σε περισσότερους από 3.800 συμμετέχοντες ηλικίας 70 ετών και άνω το 2016. Ακόμη και όταν ελήφθησαν υπόψη κοινωνικοδημογραφικοί και άλλοι παράγοντες υγείας, όσοι είχαν λάβει το εμβόλιο εμφάνισαν κατά μέσο όρο βραδύτερη συνολική βιολογική γήρανση σε σύγκριση με τα μη εμβολιασμένα άτομα.
Ο έρπητας ζωστήρας είναι ένα επώδυνο, φυσαλιδώδες εξάνθημα που προκαλείται από την επανενεργοποίηση του ιού της ανεμοβλογιάς. Όσοι έχουν νοσήσει από ανεμοβλογιά διατρέχουν κίνδυνο εμφάνισης έρπητα ζωστήρα. Αν και μπορεί να εμφανιστεί σε νεότερες ηλικίες, ο κίνδυνος είναι υψηλότερος για άτομα άνω των 50 ετών και για όσους είναι ανοσοκατεσταλμένοι.
Εμβολιασμός και βιολογική γήρανση
Ο εμβολιασμός, ο οποίος μέχρι σήμερα χορηγείται κυρίως σε άτομα μεγαλύτερης ηλικίας, προσφέρει προστασία από τον έρπητα ζωστήρα και μειώνει σημαντικά την πιθανότητα μεθερπητικής νευραλγίας, δηλαδή του επίμονου πόνου που μπορεί να εμφανιστεί μετά τη λοίμωξη, αναδεικνύοντας τον κομβικό ρόλο του φαρμακοποιού στην ενημέρωση και την καθοδήγηση του κοινού σχετικά με την πρόληψη και τη σημασία του εμβολιασμού.
Σε αντίθεση με τη χρονολογική ηλικία, η βιολογική ηλικία περιγράφει το πώς αλλάζει πραγματικά το σώμα με την πάροδο του χρόνου, δηλαδή πόσο καλά λειτουργούν τα όργανα και τα συστήματά του. Έτσι, δύο άτομα 65 ετών μπορεί να διαφέρουν σημαντικά μεταξύ τους: το ένα να έχει βιολογικό προφίλ νεότερου ατόμου, ενώ το άλλο να εμφανίζει σημάδια γήρανσης νωρίτερα.
Στην νέα μελέτη, οι ερευνητές αξιολόγησαν επτά παραμέτρους της βιολογικής γήρανσης:
- Φλεγμονή
- Έμφυτη ανοσία (οι γενικές άμυνες του οργανισμού απέναντι στις λοιμώξεις)
- Επίκτητη ανοσία (οι στοχευμένες ανοσολογικές αποκρίσεις μετά από έκθεση ή εμβολιασμό)
- Καρδιαγγειακή αιμοδυναμική (ροή του αίματος)
- Νευροεκφύλιση
- Επιγενετική γήρανση (μεταβολές στον τρόπο που τα γονίδια ενεργοποιούνται ή απενεργοποιούνται)
- Μεταγραφική γήρανση (αλλαγές στον τρόπο που τα γονίδια μεταγράφονται σε RNA για την παραγωγή πρωτεϊνών)
Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν όλες αυτές τις μετρήσεις συνδυαστικά για να δημιουργήσουν έναν συνολικό δείκτη βιολογικής γήρανσης.
Απρόσμενα οφέλη
Κατά μέσο όρο, τα εμβολιασμένα άτομα εμφάνισαν σημαντικά χαμηλότερα επίπεδα φλεγμονής, πιο αργή επιγενετική και μεταγραφική γήρανση, καθώς και χαμηλότερους συνολικούς δείκτες βιολογικής γήρανσης. Τα ευρήματα προσφέρουν νέα στοιχεία για τους πιθανούς μηχανισμούς μέσω των οποίων η υγεία του ανοσοποιητικού συστήματος αλληλεπιδρά με τη διαδικασία της γήρανσης.
Η χρόνια, χαμηλού βαθμού φλεγμονή αποτελεί γνωστό παράγοντα πολλών παθήσεων που σχετίζονται με την ηλικία, όπως οι καρδιαγγειακές παθήσεις και η γνωστική έκπτωση, επισημαίνουν οι ερευνητές.
Τα πιθανά οφέλη του εμβολιασμού φάνηκαν επίσης να έχουν διάρκεια. Όταν οι ερευνητές εξέτασαν πώς ο χρόνος που είχε περάσει από τον εμβολιασμό επηρέαζε τα αποτελέσματα, παρατήρησαν ότι όσοι είχαν λάβει το εμβόλιο τέσσερα ή περισσότερα χρόνια πριν από τη λήψη του δείγματος αίματος εξακολουθούσαν να παρουσιάζουν πιο αργή επιγενετική, μεταγραφική και συνολική βιολογική γήρανση σε σύγκριση με τα μη εμβολιασμένα άτομα.
Η μελέτη δημοσιεύθηκε στο Journals of Gerontology, Series A: Biological Sciences and Medical Sciences.
