Γενικές πληροφορίες για τα κουνούπια
Τα κουνούπια είναι έντομα τα οποία έχουν μέγεθος 3-6 χιλιοστά (σπανιότερα φτάνει τα 9 χιλιοστά) ενώ το βάρος τους είναι γύρω στα 0,0025 γραμμάρια. Στην Ελλάδα έχουν καταγραφεί περίπου 60 είδη κουνουπιών. Τα κουνούπια, εκτός του ότι ενοχλούν τους ανθρώπους και τα ζώα, μεταδίδουν και σοβαρές ασθένειες όπως η ελονοσία, ο Δάγκειος πυρετός, ο Ζίκα, ο ιός του Δυτικού Νείλου κ.α.
Οι πιο συχνές ερωτήσεις για τα κουνούπια
Δείτε εδώ απαντήσεις στις συχνότερες ερωτήσεις σχετικά με τα κουνούπια.
Μέτρα προστασίας κατά των κουνουπιών
Η σωστή καταπολέμηση των κουνουπιών περιλαμβάνει μέτρα προστασίας που εφαρμόζονται τόσο σε επίπεδο κοινού όσο και σε επίπεδο Πολιτείας.
Σε ό,τι αφορά το κοινό, τα μέτρα προστασίας κατά των κουνουπιών περιλαμβάνουν την εφαρμογή τους σε χώρους εντός των οικιών ή δίπλα σε αυτές καθώς και σε ατομικό επίπεδο (π.χ. εντομοαπωθητικά σώματος).
Α. Μέτρα προστασίας στις κατοικίες και στους γύρω χώρους
Μηχανικά μέτρα
- Συχνή αντικατάσταση νερού (τουλάχιστον μία φορά την εβδομάδα) σε σιντριβάνια, ανθοδοχεία και άλλες διακοσμητικές κατασκευές.
- Τακτική απομάκρυνση νερού από πιατάκια γλαστρών.
- Άντληση νερού από αχρησιμοποίητες πισίνες και δεξαμενές, καθώς και απομάκρυνση νερού από τα καλύμματά τους.
- Απομάκρυνση αντικειμένων που φράζουν φρεάτια και υδρορροές ώστε να μην λιμνάζει νερό.
- Διάνοιξη οπών σε βαρέλια, δοχεία και άλλους περιέκτες που δεν απομακρύνονται εύκολα.
- Τοποθέτηση σήτας σε πόρτες, παράθυρα και άλλες πιθανές διόδους εισόδου.
- Χρήση ανεμιστήρων και κλιματιστικών για μείωση της δραστηριότητας των κουνουπιών.
Χημικά μέτρα
- Καπνογόνες σπείρες (φιδάκια) σε εξωτερικούς χώρους, όχι όμως σε εσωτερικούς.
- Εντομοαπωθητικά χώρου (ηλεκτροθερμαινόμενα πλακίδια ή υγρά) τόσο σε εσωτερικούς όσο και σε καλυμμένους εξωτερικούς χώρους.
- Χρήση αερολυμάτων (αεροζόλ) τα οποία προορίζονται για ερασιτέχνες.
- Ψεκασμός με εγκεκριμένα εντομοκτόνα και προνυμφοκτόνα σε ιδιωτικούς χώρους, εφόσον κριθεί απαραίτητο και μόνο από επαγγελματίες.
Β. Μέτρα ατομικής προστασίας
- Χρήση κουνουπιέρας.
- Χρήση μακριών παντελονιών και μακρυμάνικης μπλούζας.
- Χρήση εντομοαπωθητικών σώματος που είναι εγκεκριμένα από το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Υπ.Α.Α.Τ., www.minagric.gr Κατάλογοι Φυτοπροστατευτικών Προϊόντων και Βιοκτόνων)
Τα εντομοαπωθητικά σώματος και η ορθή χρήση τους
- Τα εντομοαπωθητικά δε σκοτώνουν τα κουνούπια, αλλά προλαμβάνουν το τσίμπημά τους.
- Αν και τα εμπορικά ονόματα ποικίλλουν, υπάρχουν δύο βασικές κατηγορίες διαθέσιμων δραστικών ουσιών εντομοαπωθητικών: τα συνθετικά χημικά (π.χ. DEET, πικαριδίνη, IR 3535) και τα προϊόντα φυτικής προέλευσης (π.χ. citriodiol, geraniol).
- Τα εντομοαπωθητικά πρέπει να είναι εγκεκριμένα από το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων (Υ.π.Α.Α.Τ.) πριν διατεθούν προς πώληση.
- Τα εντομοαπωθητικά πρέπει να εφαρμόζονται σε όλες τις εκτεθειμένες επιφάνειες του σώματος, αλλά και στην εξωτερική επιφάνεια των ρούχων, σύμφωνα με τις οδηγίες της ετικέτας του προϊόντος.
- Στα παιδιά συνιστάται η χρήση μόνο προϊόντων κατάλληλων για την ηλικία τους, σύμφωνα με τις οδηγίες της ετικέτας. Η εφαρμογή τους πρέπει να γίνεται από ενήλικα και να αποφεύγεται η χρήση στα χέρια των παιδιών.
- Η εφαρμογή μεγαλύτερων ποσοτήτων εντομοαπωθητικών δεν οδηγεί σε μεγαλύτερη χρονική περίοδο προστασίας από τα τσιμπήματα.
Τι συμβαίνει όταν σας τσιμπάει ένα κουνούπι
Όταν ένα κουνούπι σας τσιμπάει, διαπερνά το δέρμα χρησιμοποιώντας ένα ειδικό στοματικό μόριο (προβοσκίδα) για να λάβει «γεύμα αίματος». Κατά τη διάρκεια του τσιμπήματος, το κουνούπι εγχέει σάλιο στο δέρμα, προκαλώντας την αντίδραση του οργανισμού. Η αντίδραση στα τσιμπήματα ποικίλλει από ήπιο ερεθισμό έως έντονο πρήξιμο, πόνο και ερυθρότητα σε μεγαλύτερη περιοχή του δέρματος.
Αντιμετώπιση
- Πλύνετε το τσίμπημα και την γύρω περιοχή με σαπούνι και νερό.
- Εφαρμόστε παγοκύστη για 10 λεπτά ώστε να μειωθούν το πρήξιμο και η φαγούρα. Επαναλάβετε όσο χρειάζεται.
- Χρησιμοποιήστε ειδικά σκευάσματα κατά της φαγούρας (after bite) ή αντιισταμινικές κρέμες για να ανακουφίσετε τον κνησμό. Ρωτήστε τον φαρμακοποιό σας και ακολουθείτε πάντα τις οδηγίες του προϊόντος.
Προτεινόμενη βιβλιογραφία για επιπλέον πληροφορίες
- Centers for Disease Control and Prevention. https://www.cdc.gov/mosquitoes/about/about-mosquito-bites.html
- Εθνικός Οργανισμός Δημόσιας Υγείας (ΕΟΔΥ). https://eody.gov.gr/el/nosimata/loipa-themata-ygeias/kounoypia.html
- LIFE CONOPS. Φυλλάδιο «Κώνωψ ο …ενοχλητικός» https://www.conops.gr/konops-o-enoxlhtikos-fyladio/