Ξηροφθαλμία: Αιτίες, Αντιμετώπιση και Χρήσιμες Συμβουλές

Συχνά, η ξηροφθαλμία προκαλεί προβλήματα στην όραση και δημιουργεί σύγχυση στον ασθενή, καθώς μπορεί να είναι εξαιρετικά ενοχλητική.

Η ξηροφθαλμία προέρχεται από τη μείωση της ποσότητας των δακρύων ή από την αλλαγή στην ποιότητα της σύνθεσης των δακρύων.

Ξηροφθαλμία: Αιτίες, Αντιμετώπιση και Χρήσιμες Συμβουλές

Υπάρχουν πολλοί παράγοντες που μπορεί να επηρεάζουν την ποσότητα και την ποιότητα των δακρύων όπως: η ηλικία, ορμονικές διαταραχές, φλεγμονώδεις παθήσεις των οφθαλμών, η χρήση συγκεκριμένων φαρμάκων, συντηρητικά παρόντα σε διάφορα κολλύρια, η χρήση φακών επαφής, περιβαλλοντικοί παράγοντες, κάποια πιθανή επέμβαση που μπορεί να έχει πραγματοποιηθεί το προηγούμενο χρονικό διάστημα και τέλος η παρουσία κάποιου αυτοάνοσου νοσήματος, που να μειώνει την παραγωγή δακρύων.

Η ξηροφθαλμία δεν αναφέρεται μόνο στην αίσθηση ξηρότητας στον οφθαλμό. Μπορεί να εμφανίζεται με τη μορφή φαγούρας, με την αίσθηση καψίματος ή με την αίσθηση παρουσίας ξένου σώματος μέσα στον οφθαλμό.

Η διερεύνηση του ασθενή

Πριν χορηγήσουμε οποιοδήποτε κολλύριο, μια σύντομη διερεύνηση είναι πάντοτε χρήσιμη, προκειμένου να διαπιστώσουμε από τι προκαλείται η αίσθηση της ξηροφθαλμίας.

• Ρωτήστε τον ασθενή να σας περιγράψει αν έχει άλλα συμπτώματα εκτός από την ξηροφθαλμία.

Τα συμπτώματα της ξηροφθαλμίας δεν είναι πάντοτε ευδιάκριτα και ξεκάθαρα ,γι’ αυτό και πολλοί τα συγχέουν με συμπτώματα που προέρχονται από βλεφαρίτιδες ή από αλλεργίες.

Προσπαθήστε να διαπιστώσετε αν όντως πρόκειται για μια απλή ξηροφθαλμία, και αν όχι, παραπέμψτε τον ασθενή σε ειδικό οφθαλμίατρο.

• Διερευνήστε το ενδεχόμενο ο πάσχων να φοράει φακούς επαφής.

Η ξηροφθαλμία είναι σύνηθες φαινόμενο στους χρήστες φακών επαφής.

Επιλέξτε ένα κολλύριο που να είναι συμβατό με φακούς επαφής και συμβουλέψτε τον ασθενή να αφαιρεί τους φακούς επαφής πριν το εφαρμόσει και να περιμένει μερικά λεπτά πριν τους επανατοποθετήσει.

• Ζητήστε από τον ασθενή να σας αναφέρει αν έκανε πρόσφατα κάποια άλλη αγωγή στους οφθαλμούς.

Κάθε παθολογία στα μάτια μπορεί να προκαλέσει ξηροφθαλμία, η οποία και επιδεινώνει τη φλεγμονή στην περιοχή.

• Ρωτήστε τον ασθενή αν λαμβάνει άλλα φάρμακα.

Ορισμένα φάρμακα μπορεί να προκαλέσουν ξηροφθαλμία όπως τα ρετινοειδή, τα αντιχολινεργικά, οι αναστολείς της τυροσίνης- κινάσης.

Εδώ η χρήση τεχνητών δακρύων κρίνεται απαραίτητη.

• Ρωτήστε τον ασθενή τι είδους κολλύριο για την ξηροφθαλμία χρησιμοποιεί.

Η χρήση κολλυρίων με διαφορετικό ιξώδες, συνιστάται ανάλογα με την περίπτωση.

Τα πολύ λεπτόρρευστα είναι κατάλληλα για την οδήγηση ή την εργασία μπροστά στον υπολογιστή.

Τα πιο παχύρευστα είναι κατάλληλα για την έκθεση σε συνθήκες που επιδεινώνουν την ξηροφθαλμία, όπως ο αέρας, ή πριν τον ύπνο.

• Ρωτήστε τον ασθενή πόσο συχνά χρησιμοποιεί λιπαντικά- ενυδατικά κολλύρια.

Αν χρησιμοποιεί τέτοια προϊόντα καθημερινά, επιλέξτε να του χορηγήσετε ένα σκεύασμα σε αμπούλες χωρίς συντηρητικά.

Ξηροφθαλμία: Αιτίες, Αντιμετώπιση και Χρήσιμες Συμβουλές

Τα βασικά για την αγωγή

Ανάλογα με τον βαθμό της ξηρότητας, μπορούμε να προτείνουμε και διαφορετικής σύστασης λιπαντικά κολλύρια που συνήθως ονομάζουμε τεχνητά δάκρυα.

• Για ήπια ξηροφθαλμία, επιλέγουμε συνήθως οφθαλμικές σταγόνες φυσιολογικού ορού με χαμηλό ιξώδες.

• Για μέτρια ξηροφθαλμία, επιλέγουμε οφθαλμικές σταγόνες με παράγωγα κυτταρίνης ή με καρβομερή, που έχουν μεγαλύτερο ιξώδες από τα προηγούμενα και η δράση τους διαρκεί για περισσότερες ώρες.

• Σε περιπτώσεις έντονης ξηροφθαλμίας, όπου δεν έχουν αποτέλεσμα όλα τα παραπάνω, επιλέγουμε να χορηγήσουμε οφθαλμικές σταγόνες ή ακόμα καλύτερα οφθαλμικές γέλες, που να περιέχουν υαλουρονικό οξύ.

Σε έντονα συμπτώματα ξηροφθαλμίας, προτείνουμε παράλληλα τη λήψη ενός συμπληρώματος διατροφής με ωμέγα-3 λιπαρά και άλλα αντιφλεγμονώδη και αντιοξειδωτικά συστατικά όπως βιταμίνη C, B-καροτένιο, ψευδάργυρο και φλαβονοειδή.

Αυτό θα ενισχύσει τη λίπανση του οφθαλμού και θα βελτιώσει συνολικά την υγεία του ματιού και την όραση, ειδικά σε ανθρώπους μεγαλύτερης ηλικίας.

Η σωστή χρήση των κολλυρίων

• Οι περιέκτες των κολλυρίων είναι ειδικά σχεδιασμένοι έτσι ώστε να ενσταλάζουν την ακριβή δόση του φαρμάκου κάθε φορά.

Ενημερώστε τους χρήστες, ειδικά όταν πρόκειται να χρησιμοποιήσουν παχύρευστα κολλύρια, ότι δεν είναι σωστό να διευρύνουν με οποιονδήποτε τρόπο την οπή του περιέκτη γιατί υπάρχει κίνδυνος χορήγησης υπερβολικής δόσης φαρμάκου.

• Σε περίπτωση που η δοσολογία υπαγορεύει τη χρήση δύο σταγόνων στον ίδιο οφθαλμό, ενημερώστε τον ασθενή ότι η ενστάλαξη δεν θα πρέπει να γίνει ταυτόχρονα, καθώς η περίσσεια ποσότητα ξεχειλίζει από το μάτι και δεν απορροφάται.

Συμβουλέψτε τον να περιμένει λίγα λεπτά ανάμεσα στη χορήγηση των δύο σταγόνων.

• Υπενθυμίστε στον χρήστη να πλένει τα χέρια του πριν και μετά τη χρήση του κολλυρίου, να μην ακουμπάει το ρύγχος του περιέκτη στο βλέφαρο ή στο μάτι, γιατί υπάρχει κίνδυνος επιμόλυνσης.

• Ενημερώστε τον ασθενή για τη λήξη του προϊόντος που προμηθεύεται, καθώς τα περισσότερα κολλύρια έχουν χρόνο ζωής από 1 έως 6 μήνες μετά από το άνοιγμά τους.

• Σε περίπτωση που πρόκειται να χορηγηθεί οφθαλμική αλοιφή ή γέλη, παροτρύνετε τον ασθενή μετά από κάθε εφαρμογή να ανοιγοκλείνει λίγες φορές έντονα τα μάτια ώστε το προϊόν να απλώνεται παντού.

Ενημερώστε τον ότι, λόγω της φαρμακευτικής μορφής του προϊόντος, η όρασή του ενδέχεται να θολώσει για λίγο.

• Σε περίπτωση που πρέπει να χορηγηθούν παραπάνω από ένα κολλύριο, διευκρινίστε στον ασθενή ότι θα πρέπει να μεσολαβούν περίπου 5-10 λεπτά μεταξύ των χορηγήσεων, προκειμένου να αποφευχθούν αλληλεπιδράσεις μεταξύ των φαρμάκων, αλλά και για να είναι πλήρης η απορρόφηση του πρώτου πριν χορηγηθεί το δεύτερο.

• Σε περίπτωση που πρόκειται να χορηγηθούν ταυτόχρονα κολλύριο και οφθαλμική αλοιφή, συμβουλέψτε τον ασθενή να ξεκινάει πάντα με τη χορήγηση του κολλυρίου.

Νάντια Ποσειδώνος, Φαρμακοποιός

Κατεβάστε την εφαρμογή "Charami SA" στο κινητό σας και πάντοτε θα έχετε άμεση και επίκαιρη ενημέρωση για όλα τα θέματα του κλάδου της υγείας, της ομορφιάς και της ευεξίας!

Με την περιήγησή σας στο pharmamanage.gr αποδέχεστε την χρήση cookies.